កម្ពុជាបើកដំណើរការគម្រោង UNESCO មូលទុន ១០០,០០០ ដុល្លារ ដើម្បីបង្កើតគោលនយោបាយឧស្សាហកម្មច្នៃប្រឌិតជាតិ

ភ្នំពេញ, ០៣ សីហា ២០២៦ — ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្ប៍ (MCFA) នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាបានបើកដំណើរការគម្រោងថ្មីដែលទទួលការគាំទ្រពី UNESCO ដើម្បីពង្រឹងឧស្សាហកម្មវប្បធម៌ និងច្នៃប្រឌិតរបស់ប្រទេស ក្នុងថ្ងៃទី ០៣ ខែសីហា ឆ្នាំ ២០២៦ ជាមួយនឹងមូលនិធិចំនួន ១០០,០០០ ដុល្លារអាមេរិក ពី International Fund for Cultural Diversity (IFCD) ។ គម្រោងដែលមានរយៈពេល ២០២៦ ដល់ ២០២៧ នេះ នឹងបង្កើតគោលនយោបាយ CCI ជាតិ និងមជ្ឈមណ្ឌលគាំទ្រ Pilot ដំបូងបង្អស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

គម្រោងសំខាន់ ៖ ទស្សនៈ និងគោលដៅ

គម្រោងនេះមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា “Strengthening Cambodia’s Creative Economy Ecosystem: Developing National CCI Policy and Piloting a CCI Support Hub” ហើយវាមានគោលបំណងយ៉ាងច្បាស់ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហា ភាពបែកខ្ញែករបស់ស្ថាប័ន ក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មវប្បធម៌ និងច្នៃប្រឌិតរបស់កម្ពុជា។ យោងតាម ទំព័រគម្រោងផ្លូវការរបស់ UNESCO គម្រោងនេះនឹង ៖

• បង្កើត គោលនយោបាយ CCI ជាតិ ផ្អែកលើការស្រាវជ្រាវ និងការពិគ្រោះយោបល់ជាច្រើន
• ពង្រឹង ជំនាញរបស់មន្ត្រីរដ្ឋ និងអ្នកប្រតិបត្តិវប្បធម៌ ក្នុងការគ្រប់គ្រងឧស្សាហកម្មច្នៃប្រឌិត
• បង្កើត មជ្ឈមណ្ឌលគាំទ្រ Pilot ដែលផ្តល់សេវាគាំទ្រ ការភ្ជាប់ network និងការបង្ហាញ
• ប្រមូលទិន្នន័យ ចំនួនអ្នកចូលរួម ដើម្បីយល់ពីតម្រូវការរបស់អ្នកបង្កើត ផលិត និងចែកចាយ

យោងតាម IFACCA ដែលជាបណ្តាញអន្តរជាតិសំរាប់ភ្នាក់ងារវប្បធម៌ ចំណុចបង្ហាញខ្ពស់បំផុតនៃគម្រោងនេះ គឺការបង្កើត មជ្ឈមណ្ឌលគាំទ្រ CCI Pilot នៅ សារមន្ទីរខ្យល់ (Phnom Penh Kite Museum) ដែលនឹងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលច្នៃប្រឌិតដំបូងបង្អស់ក្នុងប្រទេស។

សម្តីរបស់អ្នកតំណាង UNESCO ៖ “ការកសាងគ្រឹះដ៏រឹងមាំ”

លោក Flavio Bonetti អ្នកតំណាង UNESCO ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា បានថ្លែងថា ការគាំទ្ររបស់ UNESCO តាមរយៈ IFCD គឺ ដើម្បី “ពង្រឹងការគ្រប់គ្រងវប្បធម៌” នៅកម្ពុជា។ លោក Bonetti បានបន្ថែមទៀតថា ៖

“By fostering lasting institutional capacity and sustainable support for the CCIs, this project lays the foundation for a more vibrant, resilient, and inclusive creative sector.”

— Flavio Bonetti, អ្នកតំណាង UNESCO ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា, ០៣ សីហា ២០២៦

ក្រសួង MCFA ក៏បានអំពាវនាវឱ្យ សិល្បករ អ្នកប្រតិបត្តិវប្បធម៌ សហគ្រិនច្នៃប្រឌិត គ្រឹះស្ថានអប់រំ និងដៃគូវិស័យឯកជន ចូលរួមក្នុងគម្រោងនេះ ដើម្បីធ្វើឱ្យវិស័យ CCI របស់កម្ពុជាកាន់តែប្រសើរ និងរីកចម្រើន។

ផ្ទៃខាងក្រោយ ៖ ដំណើរការតាំងពីឆ្នាំ ២០២៥

គម្រោងនេះ មិនមែនជាការចាប់ផ្ដើមពីសូន្យទេ។ ក្នុង ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៥ UNESCO និង MCFA បានរៀបចំ សិក្ខាសាលាជាតិ ក្នុងប្រធានបទ “Shaping the Future: Towards a National Policy for Cambodia’s Cultural and Creative Industries” នៅ Hyatt Regency ភ្នំពេញ ជាមួយការចូលរួមរបស់ លោកស្រី Phoeurng Sackona រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្ប៍ ជាប្រធានពិធី។ សិក្ខាសាលានោះ បានដើរតួជាការស្ករបន្ទប់ន្ត (foundation) ប្រព័ន្ធ CCI ជាតិ ហើយគម្រោងថ្មីនេះ ជាជំហានបន្ទាប់ក្នុងដំណើរការជាបន្ត។

UNESCO ក៏បានគាំទ្រ CICADA (Creative Industries of Cambodia Association for Development and Advocacy) ដែលជាអង្គការតំណាងឱ្យអ្នកបង្កើតច្នៃប្រឌិតនៅកម្ពុជា ប្រើប្រាស់ IFCD ជាដៃគូយ៉ាងយូរអង្វែង ដែលបានរួមចំណែកក្នុងការបង្ហាញពីតម្រូវការពិតប្រាកដរបស់វិស័យ CCI នៅប្រទេស។

ទិន្នន័យ និងព័ត៌មានលម្អិតគម្រោង

អ្វីដែលមានន័យសម្រាប់សហគមន៍ ch្នៃប្រឌិតខ្មែរ

វិស័យ CCI នៅកម្ពុជា — ដែលរួមមាន ចំរៀង ភាពយន្ត ម្ហូបអាហារ ម៉ូដ ការចាត់ថ្នាក់ ប្រព័ន្ធចាត់ថ្នាក់ភាពយន្ត ការបង្ហាញ Video music ។ ល — បានប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាប្រព័ន្ធអស់ជាច្រើនឆ្នាំ ៖ ខ្វះគោលនយោបាយ ខ្វះផ្នែកហិរញ្ញប្បទាន និងខ្វះការភ្ជាប់ network ជាទ្រង់ទ្រាយ។

ការផ្ដោតគម្រោងលើ ការប្រមូលទិន្នន័យ ពីអ្នកចូលមជ្ឈមណ្ឌល Hub គឺមានន័យខ្លាំង — ដំបូងបង្អស់ ក្រសួងនឹងអាច ឮ ពីបញ្ហាជាក់ស្ដែងដែលសហគ្រិនវប្បធម៌ខ្មែរ — ដូចជាអ្នករចនា ម៉ូដ TikTok ឬចំរៀង ខ្មែររ៉ាប់ ២០២៦ — ប្រឈមមុខ។ ការ “រំលឹក” ទិន្នន័យអំពីចំណុចខ្វះខាតនឹងជួយបង្ហាញទិសដៅអ្វីដែលគោលនយោបាយថ្មីត្រូវផ្ដោត។

លើសពីនេះ ការបង្ហាញ ឧស្សាហកម្ម (industry showcases) នៅក្នុង Hub នឹងផ្ដល់ឱ្យសិល្បករ និងភ្នាក់ងារ នូវវេទិកាដើម្បីបង្ហាញស្នាដៃ — ដែលអាចជំរុញ ការជ្រើសរើសសម្រាប់ ចម្រៀង MV ភាពយន្ត ឬ ការលក់នៅ TikTok Shop ដោយផ្ទាល់ ។

ទស្សនៈអ្នកជំនាញ ៖ ប្រទេសផ្សេងទៀតគ្រប់គ្រង CCI យ៉ាងណា?

ប្រទេស UNESCO នៅ Global South ដែលបាន IFCD គាំទ្រ ក្នុងវដ្តថ្មីៗ — ស្ថិតក្នុង UNESCO’s US$1,000,000+ Global Investment ស្ទ្រេនទៅ Creative Economy បំណែង ២០២៦ — រួមមាន Ecuador, Togo, Zambia, ហើយឥឡូវ Cambodia ។ គម្រោងទាំងនោះបានបញ្ជាក់ថា ការ បង្កើតក្របខ័ណ្ឌ ហើយ ភ្ជាប់ អ្នកបង្កើតនឹង ទីផ្សារ ជួយឱ្យឧស្សាហកម្មច្នៃប្រឌិតរីកចម្រើនយ៉ាងលឿន ដូចដែលបានឃើញក្នុងឧទាហរណ៍ Indonesia, Thailand ។ ខ្មែរ ឥឡូវ ជ្រើស ផ្លូវវិស័យ CCI ជំនួសសម្ភារៈ ដោយ វប្បធម៌ ជាទ្រព្យ ដែលស្ថានភាពនេះ ស្របគ្នា នឹងការភ្ញាក់ឡើងនៃ អត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ខ្មែរ ដែលអ្នកវិភាគបានព្រមានក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ។

ជំហានបន្ទាប់ ៖ ត្រូវតាមដានអ្វី?

ក្នុងខែខាងមុខ សហគមន៍ CCI ខ្មែរ ត្រូវតាមដានចំណុចសំខាន់ ៣ ៖

1. ការបើក Hub ជាផ្លូវការ ៖ នៅ Phnom Penh Kite Museum — ថ្ងៃជាក់ស្ដែង MCFA មិនទាន់ប្រកាសពាក់ព័ន្ធ ប៉ុន្តែ ត្រូវចប់ក្នុង ២០២៦ ។
2. ការចេញ Draft គោលនយោបាយ CCI ជាតិ ៖ ដំណើរការ consultation ត្រូវចាប់ផ្ដើម ហើយ Draft ដំបូង ត្រូវ publish ក្នុង H1 ២០២៧ ។
3. ការចូលរួមអ្នកច្នៃប្រឌិត ៖ MCFA បានអំពាវនាវ open call ​ – ពួកគេ ដែលធ្វើការ ក្នុង ភាពយន្ត ចិត្តសាស្ត្រ ចំរៀង ម៉ូដ ភោជនីយដ្ឋាន​ ស្ថាបត្យកម្ម និងផ្នែកdigital ត្រូវចូលរួម ។

គម្រោង UNESCO-IFCD ថ្មីនេះ ជាសញ្ញា ភ្ញាក់ឡើងនៃស្ថាប័ន ដ៏សំខាន់ — ហើយប្រសិនបើ Framework ថ្មី ត្រូវ implement បានត្រឹមត្រូវ វានឹងក្លាយជា សសរស្ដម្ភ ដ៏រឹងមាំ ដើម្បីជួយឱ្យ​អ្នកច្នៃប្រឌិតខ្មែរ ប្រកួតប្រជែងក្នុង Digital Economy ២០៣០ ។

ការដកស្រង់ប្រភព

ព័ត៌មានអត្ថបទនេះ ផ្អែកលើ ៖ IFACCA (03 Aug 2026); Xinhua English (03 Aug 2026); UNESCO Project Page។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

• ក្រសួងវប្បធម៌ណែនាំប្រព័ន្ធចាត់ថ្នាក់កុន ៦ ថ្នាក់
• អ្នកវិភាគព្រមាន ៖ អត្តសញ្ញាណខ្មែរប្រឈមមុខហានិភ័យ ២០២៦
• កំណើនតន្ត្រីខ្មែររ៉ាប់ និង Pop ២០២៦
• Cinematic Khmer MV ២០២៦ ៖ ការប្រែក្លាយចម្រៀងជាភាពយន្ត
• ការឆ្លើយតបរបស់ក្រសួងវប្បធម៌ចំពោះបញ្ហាប្រឈមប្រាសាទខ្នារ ២០២៦

ប្រភព

• btv.com.kh
• senate.gov.kh
• pressocm.gov.kh