angkor wat, temple corridor, solo traveler, peaceful scene, khmer temple, cultural explorer, corridor symmetry, timeless beauty, phone wallpaper, destination inspiration, 4k, tourist, medieval architecture, tourist attraction, ancient history, natural light, photography, portrait, zen feeling

Pi Pay ការវាយតម្លៃ៖ កាបូបឌីជីថល មុខងារ និងសុវត្ថិភាព

សេចក្តីសង្ខេប

នៅពេលដែលកម្ពុជាចាប់ផ្តើមផ្លាស់ប្តូរពីសង្...

4 min read

តារាងមាតិកា

  1. 1 Pi Pay ជាអ្វី?
  2. 2 ប្រវត្តិ និងការវិវឌ្ឍ
  3. 3 មុខងារសំខាន់ៗ
  4. 4 លក្ខណៈបច្ចេកទេស
  5. 5 សុវត្ថិភាព និងការការពារទិន្នន័យ
  6. 6 ថ្លៃសេវា និងតម្លៃ
  7. 7 Pi Pay ធៀបនឹងជម្រើសផ្សេងៗ
  8. 8 គុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិ
  9. 9 តើ Pi Pay សាកសមនឹងអ្នកណា?
  10. 10 សំណួរ​ដែលសួរញឹកញាប់
  11. 10.1 តើ Pi Pay នៅដំណើរការដែរឬទេ?
  12. 10.2 តើ Pi Pay មានសុវត្ថិភាពទេ?
  13. 10.3 តើ Pi Pay ភ្ជាប់ជាមួយ Bakong និង KHQR ដែរឬទេ?
  14. 10.4 តើធ្វើដូចម្តេចដើម្បីបញ្ចូលទឹកប្រាក់ក្នុង Pi Pay?
  15. 10.5 តើ Pi Pay ខុសពី ABA និង Wing យ៉ាងណា?
  16. 10.6 តើ Pi Pay គិតថ្លៃសេវាដែរឬទេ?
  17. 11 របៀបចុះឈ្មោះ និងធ្វើប្រតិបត្តិការដំបូងជាមួយ Pi Pay
  18. 12 កំហុសទូទៅពេលប្រើ Pi Pay និងវិធីជៀសវាង
  19. 13 ករណីសិក្សាជាក់ស្តែង៖ អាជីវកម្មតូចប្រើ Pi Pay សម្រាប់ការទូទាត់
  20. 14 ទីផ្សារ Fintech កម្ពុជា និងការតភ្ជាប់ជាមួយ Bakong
  21. 15 សំណួរបន្ថែមអំពីការប្រើប្រាស់ Pi Pay
  22. 15.1 តើខ្ញុំអាចប្រើ Pi Pay ដោយគ្មានគណនីធនាគារបានទេ?
  23. 15.2 តើធ្វើដូចម្តេចប្រសិនបើខ្ញុំផ្ទេរប្រាក់ខុស?
  24. 15.3 តើ Pi Pay អាចប្រើទូទាត់ឆ្លងប្រទេសបានទេ?
  25. 15.4 តើគួរធ្វើដូចម្តេចប្រសិនបើទូរស័ព្ទដែលមាន Pi Pay ត្រូវបាត់ ឬលួច?
  26. 16 ការតភ្ជាប់គណនី និងបញ្ចូលប្រាក់ចូល Pi Pay ជាជំហានៗ
  27. 17 ការគ្រប់គ្រងថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន និងតាមដានចំណាយជាមួយ Pi Pay
  28. 18 សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​បន្ថែម
  29. 18.1 តើខ្ញុំអាចបញ្ចូលប្រាក់ចូល Pi Pay ដោយគ្មានគណនីធនាគារបានទេ?
  30. 18.2 តើការផ្ទេរប្រាក់ពីធនាគារទៅ Pi Pay ប្រើពេលប៉ុន្មាន?
  31. 18.3 តើ Pi Pay អាចជួយខ្ញុំគ្រប់គ្រងថវិកាដោយរបៀបណា?
  32. 18.4 តើខ្ញុំគួរធ្វើដូចម្តេចបើបញ្ចូលប្រាក់ខុសលេខគណនី?
  33. 19 របៀបក្លាយជាពាណិជ្ជករទទួលប្រាក់តាម Pi Pay និង KHQR ជាជំហានៗ
  34. 20 ការវាស់វែងលទ្ធផល និងតាមដានការលក់សម្រាប់អាជីវកម្មតាម Pi Pay
  35. 21 សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​ស្តីពីការប្រើ Pi Pay ក្នុងអាជីវកម្ម
  36. 21.1 តើខ្ញុំត្រូវការប័ណ្ណប៉ាតង់ដើម្បីបើកគណនីពាណិជ្ជករ Pi Pay ឬទេ?
  37. 21.2 តើអតិថិជនដែលមិនមាន Pi Pay អាចបង់ប្រាក់ឱ្យហាងខ្ញុំបានទេ?
  38. 21.3 តើខ្ញុំគួរផ្ទៀងផ្ទាត់ការទូទាត់យ៉ាងដូចម្តេច ដើម្បីជៀសវាងការបោកប្រាស់?
  39. 21.4 តើទិន្នន័យលក់ពី Pi Pay អាចជួយឱ្យអាជីវកម្មរបស់ខ្ញុំរីកចម្រើនយ៉ាងណា?
  40. 22 ការទូទាត់វិក្កយបត្រ ប្រាក់ទឹកភ្លើង និងបញ្ចូលកាតទូរស័ព្ទតាម Pi Pay ជាជំហានៗ
  41. 23 ការដោះស្រាយប្រតិបត្តិការបរាជ័យ និងការទាមទារសងប្រាក់វិញនៅ Pi Pay
  42. 24 សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​ស្តីពីការទូទាត់វិក្កយបត្រ និងការដោះស្រាយបញ្ហា
  43. 24.1 តើខ្ញុំអាចបង់វិក្កយបត្រភ្លើង EDC តាម Pi Pay បានពេលណាខ្លះ?
  44. 24.2 ប្រាក់ត្រូវកាត់ ប៉ុន្តែការបញ្ចូលកាតទូរស័ព្ទមិនចូល តើធ្វើដូចម្តេច?
  45. 24.3 តើការទាមទារសងប្រាក់វិញ (Refund) ចំណាយពេលប៉ុន្មាន?
  46. 24.4 តើខ្ញុំគួររាយការណ៍ប្រតិបត្តិការខុសក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មាន?
  47. 25 Related Reading
  48. 26 ប្រភព
  49. 26.1 ​អានបន្ថែម

នៅពេលដែលកម្ពុជាចាប់ផ្តើមផ្លាស់ប្តូរពីសង្គមប្រើសាច់ប្រាក់ ទៅជាសង្គមទូទាត់ឌីជីថល កម្មវិធី Pi Pay គឺជាឈ្មោះមួយក្នុងចំណោមអ្នកត្រួសត្រាយផ្លូវដំបូងគេ។ បើកដំណើរការតាំងពីឆ្នាំ 2017 ដោយក្រុមហ៊ុន Pi Pay Plc នៅរាជធានីភ្នំពេញ កាបូបឌីជីថលនេះបានណែនាំការទូទាត់តាមកូដ QR ដល់អាជីវករ និងអ្នកប្រើប្រាស់ នៅគ្រាដែលគំនិតនៃការមិនប្រើសាច់ប្រាក់នៅថ្មីស្រឡាងសម្រាប់ប្រជាជនភាគច្រើន។ នៅក្នុងការវាយតម្លៃនេះ យើងពិនិត្យមើលមុខងារ សុវត្ថិភាព ថ្លៃសេវា និងរបៀបដែល Pi Pay ឈរនៅទីតាំងណាក្នុងទីផ្សារ fintech ខ្មែរ ដែលឥឡូវនេះត្រូវបានដឹកនាំដោយប្រព័ន្ធ Bakong របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា។

សង្ខេបPi Pay ជាកាបូបឌីជីថលត្រួសត្រាយផ្លូវរបស់កម្ពុជា ដែលបើកដំណើរការតាំងពីឆ្នាំ 2017 ដោយផ្តោតលើការទូទាត់តាមកូដ QR។ បច្ចុប្បន្ននេះ ទីផ្សារទូទាត់ឌីជីថលខ្មែរត្រូវបានដឹកនាំដោយប្រព័ន្ធ Bakong និងស្តង់ដារ KHQR របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ដែលធ្វើឱ្យ Pi Pay ប្រឈមនឹងការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងពី ABA Mobile និង Wing Bank។

Pi Pay ជាអ្វី?

Pi Pay គឺជាកាបូបអេឡិចត្រូនិក (e-wallet) ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើផ្ទុកប្រាក់ក្នុងគណនីលើទូរស័ព្ទ រួចបង់ប្រាក់ដោយស្កេនកូដ QR នៅហាង ផ្ទេរប្រាក់ឱ្យមិត្តភក្តិ បង់វិក្កយបត្រ និងបញ្ចូលទឹកប្រាក់ទូរស័ព្ទ។ គោលបំណងដើមរបស់វាគឺកាត់បន្ថយការប្រើសាច់ប្រាក់ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ ដោយផ្តល់នូវវិធីបង់ប្រាក់ដែលលឿន និងងាយស្រួល។ ក្នុងនាមជាផលិតផលខ្មែរសុទ្ធ វាជាផ្នែកមួយនៃរលកនៃ Startup បច្ចេកវិទ្យាខ្មែរ ដែលលេចឡើងក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 2010។

ខុសពីកម្មវិធីធនាគារធំៗ Pi Pay បានចាប់ផ្តើមជាកាបូបឯករាជ្យ ដែលផ្តោតលើបទពិសោធន៍អ្នកប្រើ និងបណ្តាញអាជីវករ។ ប្រព័ន្ធនេះត្រូវការការផ្ទុកប្រាក់ចូលគណនីជាមុន មុនពេលប្រើ ដែលនាំឱ្យវាមានលក្ខណៈ prepaid ច្រើនជាងគណនីធនាគារពេញលេញ។ ការយល់ដឹងអំពីភាពខុសគ្នានេះ មានសារៈសំខាន់សម្រាប់អ្នកដែលកំពុងជ្រើសរើសរវាងកាបូបឌីជីថល និងកម្មវិធីធនាគារ។

ឆ្នាំបើកដំណើរការ Pi Pay2017 (Khmer Times)
ឆ្នាំបើកប្រព័ន្ធ Bakong2020 (NBC)
ប្រជាជនមានគណនីហិរញ្ញវត្ថុ~33% (World Bank Findex 2021)
រូបិយប័ណ្ណគាំទ្រUSD និង KHR (NBC)
ការទូទាត់តាមកូដ QR ដោយប្រើកាបូបឌីជីថលនៅហាងតូចមួយក្នុងភ្នំពេញ

ប្រវត្តិ និងការវិវឌ្ឍ

នៅឆ្នាំ 2017 ពេលដែល Pi Pay បានបើកដំណើរការ ប្រជាជនកម្ពុជាភាគច្រើននៅតែពឹងផ្អែកលើសាច់ប្រាក់សុទ្ធ។ យោងតាមរបាយការណ៍ World Bank Global Findex 2021 មានតែប្រមាណ 33% នៃប្រជាជនពេញវ័យប៉ុណ្ណោះដែលមានគណនីហិរញ្ញវត្ថុផ្លូវការ ដែលបង្ហាញពីឱកាសធំសម្រាប់សេវាទូទាត់ឌីជីថល។ Pi Pay បានឆ្លៀតយកឱកាសនេះ ដោយកសាងបណ្តាញអាជីវករយ៉ាងឆាប់រហ័សនៅភ្នំពេញ ជាពិសេសហាងកាហ្វេ ភោជនីយដ្ឋាន និងហាងលក់រាយ។

ការផ្លាស់ប្តូរធំបំផុតបានកើតឡើងនៅខែតុលា ឆ្នាំ 2020 នៅពេលដែលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) បានបើកដំណើរការប្រព័ន្ធ Bakong ជាផ្លូវការ។ Bakong គឺជាប្រព័ន្ធទូទាត់ខ្នងឆ្អឹងថ្នាក់ជាតិ ដែលភ្ជាប់ធនាគារ និងស្ថាប័នទូទាត់ឱ្យអាចផ្ទេរប្រាក់ឆ្លងគ្នាបាន។ បន្ទាប់មក NBC បានណែនាំស្តង់ដារកូដ QR រួម គឺ KHQR ដែលអនុញ្ញាតឱ្យកូដតែមួយអាចទទួលការទូទាត់ពីកម្មវិធីផ្សេងៗគ្នា។ ការផ្លាស់ប្តូរនេះបានកំណត់ឡើងវិញនូវទីផ្សារទាំងមូល ដែលអ្នកអាចស្វែងយល់បន្ថែមក្នុងអត្ថបទ ការទូទាត់ឌីជីថល និង Fintech ខ្មែរ។

ហេតុអ្វីវាសំខាន់ការមកដល់នៃ Bakong និង KHQR បានធ្វើឱ្យកម្មវិធីទូទាត់ទាំងអស់ត្រូវភ្ជាប់គ្នា។ នេះមានន័យថា ភាពខុសគ្នាសំខាន់រវាងកាបូបនីមួយៗលែងនៅត្រឹមថា អ្នកអាចទូទាត់នៅណាបាន តែផ្តោតលើបទពិសោធន៍ ថ្លៃសេវា និងសុវត្ថិភាពវិញ។

ស្របពេលដែលប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីផ្លាស់ប្តូរ ការប្រកួតប្រជែងក៏កាន់តែខ្លាំង។ កម្មវិធីដូចជា ABA Mobile និង Wing Bank បានពង្រីកយ៉ាងលឿន ដោយមានបណ្តាញធនាគារ និងភ្នាក់ងារធំ។ យោងតាមរបាយការណ៍ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុករួមមាន Phnom Penh Post វត្តមានទីផ្សាររបស់ Pi Pay បានថយចុះ បើធៀបនឹងគូប្រកួតធំៗទាំងនេះ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយ។

មុខងារសំខាន់ៗ

មុខងារស្នូលរបស់ Pi Pay ផ្តោតលើការទូទាត់ប្រចាំថ្ងៃ។ អ្នកប្រើអាចស្កេនកូដ QR ដើម្បីបង់ប្រាក់ឱ្យអាជីវករ ផ្ទេរប្រាក់ឱ្យអ្នកប្រើ Pi Pay ផ្សេងទៀត និងគ្រប់គ្រងសមតុល្យក្នុងកាបូប។ ខាងក្រោមនេះជាមុខងារសំខាន់ៗដែលកម្មវិធីនេះផ្តល់ជូន៖

  • ការទូទាត់តាមកូដ QR៖ បង់ប្រាក់នៅហាង ភោជនីយដ្ឋាន និងទីតាំងលក់រាយ ដោយស្កេនកូដ។
  • ការផ្ទេរប្រាក់៖ ផ្ញើប្រាក់ឱ្យអ្នកប្រើផ្សេងទៀតក្នុងប្រព័ន្ធ។
  • បង់វិក្កយបត្រ៖ បង់ថ្លៃសេវាមួយចំនួនដូចជាទឹក ភ្លើង ឬអ៊ីនធឺណិត ដោយផ្ទាល់ក្នុងកម្មវិធី។
  • បញ្ចូលទឹកប្រាក់ទូរស័ព្ទ៖ បញ្ចូលលុយឱ្យបណ្តាញទូរស័ព្ទដៃខ្មែរ។
  • មុខងារសង្គម និងប្រូម៉ូសិន៖ ការផ្តល់ជូនពិសេស និងការភ្ជាប់ជាមួយដៃគូពាណិជ្ជកម្ម។

ចំណុចគួរកត់សម្គាល់គឺ Pi Pay គាំទ្រទាំងដុល្លារ (USD) និងរៀល (KHR) ដែលជារូបិយប័ណ្ណពីរសំខាន់ក្នុងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។ មុខងារនេះមានប្រយោជន៍សម្រាប់អ្នកប្រើដែលធ្វើប្រតិបត្តិការទាំងពីររូបិយប័ណ្ណក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ។ ទោះជាយ៉ាងណា មុនពេលប្រើ អ្នកគួរផ្ទៀងផ្ទាត់ថា មុខងារទាំងនេះនៅដំណើរការ និងមានវត្តមានពេញលេញនៅពេលបច្ចុប្បន្ន។

នៅយុគសម័យ Bakong និង KHQR ភាពខុសគ្នាពិតប្រាកដនៃកាបូបឌីជីថលមួយ មិនមែននៅត្រឹមថាវាស្កេនបានទេ តែនៅត្រង់បទពិសោធន៍ ថ្លៃសេវា និងទំនុកចិត្ត។

លក្ខណៈបច្ចេកទេស

តារាងខាងក្រោមសង្ខេបព័ត៌មានបច្ចេកទេសសំខាន់ៗរបស់ Pi Pay សម្រាប់ការយោងរហ័ស។

លក្ខណៈព័ត៌មាន
ឈ្មោះកម្មវិធីPi Pay
ក្រុមហ៊ុនប្រតិបត្តិPi Pay Plc
ឆ្នាំបើកដំណើរការ2017
ប្រទេសកម្ពុជា (ភ្នំពេញ)
ប្រភេទសេវាកាបូបឌីជីថល / ការទូទាត់ QR
ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការAndroid, iOS
រូបិយប័ណ្ណUSD, KHR
មុខងារស្នូលទូទាត់ QR, ផ្ទេរប្រាក់, បង់វិក្កយបត្រ, បញ្ចូលទឹកប្រាក់
ការគ្រប់គ្រងថ្នាក់ជាតិស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យ NBC

ដូចកម្មវិធីខ្មែរផ្សេងទៀត Pi Pay ត្រូវប្រកួតប្រជែងលើបទពិសោធន៍អ្នកប្រើ និងភាពងាយស្រួល។ បើអ្នកចង់ដឹងពីរបៀបដែលកម្មវិធីខ្មែរប្រកួតប្រជែងជាមួយកម្មវិធីបរទេស សូមអាន កម្មវិធីខ្មែរ ធៀបនឹងកម្មវិធីបរទេស សម្រាប់ការប្រៀបធៀបពេញលេញ។

សុវត្ថិភាព និងការការពារទិន្នន័យ

សុវត្ថិភាពគឺជាកត្តាសំខាន់បំផុតមួយ នៅពេលជ្រើសរើសកាបូបឌីជីថល។ Pi Pay ប្រើវិធានការការពារទូទៅដូចជា លេខសម្ងាត់ (PIN) សម្រាប់ការចូលប្រើ និងការបញ្ជាក់ប្រតិបត្តិការ។ ដោយសារកម្មវិធីនេះស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ស្ថាប័នទូទាត់ត្រូវគោរពតាមបទប្បញ្ញត្តិស្តីពីការគ្រប់គ្រងហានិភ័យ និងការការពារអ្នកប្រើប្រាស់។

ចំណាំសុវត្ថិភាពកុំចែករំលែកលេខ PIN ឬលេខកូដ OTP របស់អ្នកជាដាច់ខាត។ ភ្នាក់ងារផ្លូវការនឹងមិនសុំលេខកូដទាំងនេះតាមទូរស័ព្ទ ឬសារឡើយ។ ការប្រុងប្រយ័ត្នផ្ទាល់ខ្លួនជាខ្សែការពារដ៏រឹងមាំបំផុត។

ទោះបីជាមានវិធានការការពារក៏ដោយ ការប្រើប្រាស់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ននៅតែសំខាន់។ ការក្លែងបន្លំ (scam) តាមរយៈសារ និងការហៅទូរស័ព្ទនៅតែជាហានិភ័យធំសម្រាប់អ្នកប្រើសេវាហិរញ្ញវត្ថុឌីជីថលទាំងអស់នៅកម្ពុជា។ ដើម្បីការពារខ្លួនកាន់តែប្រសើរ សូមអានមគ្គុទេសក៍ សុវត្ថិភាពអ៊ីនធឺណិត និងការការពារទិន្នន័យ ដែលពន្យល់ពីវិធីសាស្ត្រការពារជាក់ស្តែង។

ថ្លៃសេវា និងតម្លៃ

ដូចកាបូបឌីជីថលភាគច្រើននៅកម្ពុជា ការទូទាត់ឱ្យអាជីវករតាមកូដ QR ជាទូទៅមិនគិតថ្លៃលើអ្នកប្រើនោះទេ។ ទោះជាយ៉ាងណា ថ្លៃសេវាអាចមានសម្រាប់ប្រតិបត្តិការមួយចំនួនដូចជា ការដកប្រាក់តាមភ្នាក់ងារ ឬសេវាបន្ថែម។ តារាងខាងក្រោមបង្ហាញរចនាសម្ព័ន្ធថ្លៃសេវាជាទូទៅ ដែលអ្នកគួរផ្ទៀងផ្ទាត់ក្នុងកម្មវិធីដោយផ្ទាល់ មុនពេលធ្វើប្រតិបត្តិការ។

ប្រភេទប្រតិបត្តិការថ្លៃសេវាជាទូទៅ
ទូទាត់ឱ្យអាជីវករតាម QRឥតគិតថ្លៃសម្រាប់អ្នកប្រើ
ផ្ទេរប្រាក់ក្នុងប្រព័ន្ធឥតគិតថ្លៃ ឬកម្រៃតិចតួច
ដាក់ប្រាក់ / ដកប្រាក់តាមភ្នាក់ងារអាចមានកម្រៃ
បញ្ចូលទឹកប្រាក់ទូរស័ព្ទអាស្រ័យលើប្រូម៉ូសិន

ត្រូវចងចាំថា រចនាសម្ព័ន្ធថ្លៃសេវាអាចផ្លាស់ប្តូរតាមពេលវេលា និងតាមគោលនយោបាយរបស់ក្រុមហ៊ុន។ ការផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានចុងក្រោយបង្អស់ដោយផ្ទាល់ក្នុងកម្មវិធី គឺជាជំហានដ៏ឆ្លាតវៃ មុនពេលអ្នកពឹងផ្អែកលើ Pi Pay សម្រាប់ប្រតិបត្តិការធំៗ។

Pi Pay ធៀបនឹងជម្រើសផ្សេងៗ

ដើម្បីយល់ពីទីតាំងរបស់ Pi Pay យើងគួរប្រៀបធៀបវាជាមួយជម្រើសឈានមុខផ្សេងទៀតក្នុងទីផ្សារ។ តារាងខាងក្រោមប្រៀបធៀប Pi Pay ជាមួយ ABA Mobile, Wing Bank និង Bakong ដែលជាប្រព័ន្ធថ្នាក់ជាតិ។

មុខងារPi PayABA MobileWing BankBakong
ប្រភេទកាបូបឌីជីថលកម្មវិធីធនាគារធនាគារ / កាបូបប្រព័ន្ធថ្នាក់ជាតិ
ការទូទាត់ KHQRគាំទ្រគាំទ្រគាំទ្រគាំទ្រ
គណនីធនាគារពេញលេញទេបាទ/ចាសបាទ/ចាសទេ
បណ្តាញភ្នាក់ងារមធ្យមធំធំបំផុតតាមធនាគារ
ភាពពេញនិយមបច្ចុប្បន្នមធ្យមខ្ពស់ខ្ពស់ខ្ពស់

បើអ្នកចង់ស្វែងយល់ស៊ីជម្រៅអំពីគូប្រកួតនីមួយៗ យើងមានការវាយតម្លៃលម្អិតសម្រាប់ ABA Mobile ដែលគ្របដណ្តប់លើមុខងារ ថ្លៃសេវា និងបទពិសោធន៍ប្រើប្រាស់។

ចំណែកអ្នកដែលផ្តោតលើបណ្តាញភ្នាក់ងារធំ និងសេវាដកដាក់ប្រាក់ អាចពិនិត្យមើល ការវាយតម្លៃ Wing Bank ដែលពន្យល់ពីគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិរបស់វា។ ការប្រៀបធៀបបែបនេះជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តដោយផ្អែកលើតម្រូវការផ្ទាល់ខ្លួន ជាជាងតាមការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម។

Pi Pay ជាអ្នកត្រួសត្រាយដ៏សំខាន់មួយ ប៉ុន្តែក្នុងទីផ្សារដែលផ្លាស់ប្តូរលឿន ការជាអ្នកមកដំបូងមិនធានាថានឹងជាអ្នកនាំមុខជានិច្ចនោះទេ។
ស្ទីកគ័រកូដ QR សម្រាប់ទូទាត់ឌីជីថលនៅតូបលក់ដូរក្នុងផ្សារកម្ពុជា

គុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិ

គ្រប់ផលិតផលហិរញ្ញវត្ថុមានភាពខ្លាំង និងភាពខ្សោយរៀងៗខ្លួន។ ខាងក្រោមនេះជាសេចក្តីសង្ខេបនៃគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិសំខាន់ៗរបស់ Pi Pay។

  • គុណសម្បត្តិ៖ ជាអ្នកត្រួសត្រាយផ្លូវ ដែលមានបទពិសោធន៍ច្រើនឆ្នាំ។
  • ការប្រើប្រាស់ងាយស្រួលសម្រាប់ការទូទាត់តាមកូដ QR។
  • គាំទ្រទាំងដុល្លារ និងរៀល។
  • ស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់ NBC។
  • គុណវិបត្តិ៖ ការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងពី ABA, Wing និង Bakong។
  • មិនមែនជាគណនីធនាគារពេញលេញ ដែលត្រូវផ្ទុកប្រាក់ជាមុន។
  • បណ្តាញអាជីវករ និងភ្នាក់ងារតូចជាងគូប្រកួតធំ។
  • អ្នកប្រើគួរផ្ទៀងផ្ទាត់ស្ថានភាព និងមុខងារបច្ចុប្បន្នរបស់កម្មវិធី។

តើ Pi Pay សាកសមនឹងអ្នកណា?

Pi Pay អាចសាកសមនឹងអ្នកដែលចង់បានកាបូបឌីជីថលសាមញ្ញ សម្រាប់ការទូទាត់ប្រចាំថ្ងៃ ដោយមិនចាំបាច់បើកគណនីធនាគារពេញលេញ។ វាក៏អាចជាជម្រើសបន្ថែម សម្រាប់អ្នកដែលប្រើកម្មវិធីច្រើនរួចហើយ ហើយចង់ទាញយកប្រូម៉ូសិន ឬការផ្តល់ជូនពិសេស។ ដោយសារ KHQR ភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទាំងអស់ ការទទួលប្រាក់នៅ Bakong គឺនៅតែអាចធ្វើបានទូលំទូលាយ ដែលអ្នកអាចអានបន្ថែមក្នុង ការវាយតម្លៃ Bakong។

ផ្ទុយទៅវិញ អ្នកដែលត្រូវការសេវាធនាគារពេញលេញ ឥណទាន ឬបណ្តាញភ្នាក់ងារធំទូលាយ ប្រហែលជានឹងពេញចិត្តនឹងកម្មវិធីធនាគារធំៗច្រើនជាង។ ការសម្រេចចិត្តគួរផ្អែកលើរបៀបដែលអ្នកប្រើប្រាស់ប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃ មិនមែនត្រឹមតែឈ្មោះម៉ាកនោះទេ។

សំណួរ​ដែលសួរញឹកញាប់

តើ Pi Pay នៅដំណើរការដែរឬទេ?

Pi Pay បានបើកដំណើរការតាំងពីឆ្នាំ 2017 ហើយជាអ្នកត្រួសត្រាយផ្លូវក្នុងទីផ្សារកាបូបឌីជីថលខ្មែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា ទីផ្សារបានផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសបន្ទាប់ពីការមកដល់នៃ Bakong និង KHQR។ ដោយសារស្ថានភាពអាជីវកម្មអាចផ្លាស់ប្តូរ យើងសូមណែនាំឱ្យអ្នកផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយផ្ទាល់ថា កម្មវិធីនៅមាននៅក្នុង App Store ឬ Google Play ដែរឬទេ និងថាមុខងារនានានៅដំណើរការគ្រប់គ្រាន់ មុនពេលអ្នកពឹងផ្អែកលើវាសម្រាប់ការទូទាត់សំខាន់ៗ។

តើ Pi Pay មានសុវត្ថិភាពទេ?

ក្នុងនាមជាស្ថាប័នទូទាត់ Pi Pay ស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ហើយប្រើវិធានការការពារដូចជាលេខ PIN។ ប៉ុន្តែសុវត្ថិភាពមិនមែនអាស្រ័យលើកម្មវិធីតែម្នាក់ឯងទេ វាក៏អាស្រ័យលើទម្លាប់របស់អ្នកប្រើផងដែរ។ កុំចែករំលែកលេខ PIN ឬ OTP កុំចុចតំណភ្ជាប់គួរឱ្យសង្ស័យ និងតែងតែផ្ទៀងផ្ទាត់អ្នកទទួលប្រាក់មុនពេលផ្ទេរ។ ការប្រុងប្រយ័ត្នផ្ទាល់ខ្លួនបូករួមនឹងវិធានការការពាររបស់ប្រព័ន្ធ ជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យបានយ៉ាងច្រើន។

តើ Pi Pay ភ្ជាប់ជាមួយ Bakong និង KHQR ដែរឬទេ?

ស្តង់ដារ KHQR ដែលណែនាំដោយ NBC មានគោលបំណងធ្វើឱ្យកូដ QR តែមួយអាចទទួលការទូទាត់ពីកម្មវិធីផ្សេងៗគ្នា។ នេះមានន័យថា ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីទូទាត់ខ្មែរកំពុងធ្វើសមាហរណកម្មកាន់តែខ្លាំង ដែលជាប្រយោជន៍ដល់អ្នកប្រើ។ ដើម្បីដឹងច្បាស់ថា Pi Pay ភ្ជាប់ពេញលេញជាមួយ KHQR និង Bakong ដែរឬទេនៅពេលបច្ចុប្បន្ន សូមផ្ទៀងផ្ទាត់ក្នុងកម្មវិធីដោយផ្ទាល់ ឬមើលព័ត៌មានផ្លូវការ ព្រោះមុខងារភ្ជាប់គ្នាអាចផ្លាស់ប្តូរទៅតាមការអភិវឌ្ឍន៍របស់ប្រព័ន្ធ។

តើធ្វើដូចម្តេចដើម្បីបញ្ចូលទឹកប្រាក់ក្នុង Pi Pay?

ជាទូទៅ កាបូបឌីជីថលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកផ្ទុកប្រាក់ចូលគណនី តាមរយៈភ្នាក់ងារ ការផ្ទេរពីធនាគារ ឬការភ្ជាប់ជាមួយប្រភពមូលនិធិផ្សេងៗ។ ដោយសារ Pi Pay ជាប្រព័ន្ធ prepaid អ្នកត្រូវមានសមតុល្យក្នុងកាបូបជាមុន មុនពេលអាចទូទាត់។ ដំណើរការពិតប្រាកដ និងជម្រើសបញ្ចូលប្រាក់ អាចខុសគ្នាទៅតាមពេលវេលា ដូច្នេះសូមអនុវត្តតាមការណែនាំក្នុងកម្មវិធី។ បើមានបញ្ហា ការទាក់ទងផ្នែកគាំទ្រអតិថិជនផ្លូវការ គឺជាជំហានដ៏ត្រឹមត្រូវ ជាជាងស្វែងរកជំនួយពីប្រភពមិនផ្លូវការ។

តើ Pi Pay ខុសពី ABA និង Wing យ៉ាងណា?

ភាពខុសគ្នាសំខាន់គឺ Pi Pay ចាប់ផ្តើមជាកាបូបឌីជីថលឯករាជ្យ ខណៈ ABA ជាកម្មវិធីធនាគារពេញលេញ ហើយ Wing មានទាំងសេវាធនាគារ និងបណ្តាញភ្នាក់ងារធំទូលាយ។ នេះមានន័យថា ABA និង Wing អាចផ្តល់សេវាច្រើនជាង ដូចជាគណនីសន្សំ ឥណទាន និងសេវាដកដាក់ប្រាក់តាមភ្នាក់ងារ។ ចំណែក Pi Pay ផ្តោតលើការទូទាត់ប្រចាំថ្ងៃ។ ការជ្រើសរើសរវាងពួកវាគួរផ្អែកលើតម្រូវការផ្ទាល់ខ្លួន ថាតើអ្នកត្រូវការត្រឹមការទូទាត់ ឬសេវាហិរញ្ញវត្ថុពេញលេញ។

តើ Pi Pay គិតថ្លៃសេវាដែរឬទេ?

ការទូទាត់ឱ្យអាជីវករតាមកូដ QR ជាទូទៅឥតគិតថ្លៃលើអ្នកប្រើ ដែលជាការអនុវត្តរួមនៃកាបូបឌីជីថលនៅកម្ពុជា។ ប៉ុន្តែប្រតិបត្តិការមួយចំនួនដូចជាការដកប្រាក់តាមភ្នាក់ងារ អាចមានកម្រៃ។ ដោយសារគោលនយោបាយថ្លៃសេវាអាចផ្លាស់ប្តូរតាមពេលវេលា វិធីល្អបំផុតគឺ ផ្ទៀងផ្ទាត់តម្លៃចុងក្រោយបង្អស់ដោយផ្ទាល់ក្នុងកម្មវិធី មុនពេលធ្វើប្រតិបត្តិការ។ កុំសន្មត់ថា សេវាទាំងអស់ឥតគិតថ្លៃ ឬមានកម្រៃថេរ ព្រោះវាអាចខុសគ្នាទៅតាមប្រភេទប្រតិបត្តិការ និងពេលវេលា។

របៀបចុះឈ្មោះ និងធ្វើប្រតិបត្តិការដំបូងជាមួយ Pi Pay

ការចាប់ផ្តើមប្រើ Pi Pay ត្រូវការតែលេខទូរស័ព្ទ និងអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ឬលិខិតឆ្លងដែនប៉ុណ្ណោះ។ ខាងក្រោមនេះជាជំហានជាក់ស្តែងសម្រាប់អ្នកប្រើថ្មី ដែលអាចបញ្ចប់បានក្នុងរយៈពេលប្រមាណ ៥ ទៅ ១០ នាទី។

  1. ទាញយកកម្មវិធី Pi Pay ពី Google Play Store ឬ Apple App Store ហើយផ្ទៀងផ្ទាត់ថាអ្នកអភិវឌ្ឍន៍គឺ Pi Pay Plc ដើម្បីជៀសវាងកម្មវិធីក្លែងក្លាយ។
  2. បញ្ចូលលេខទូរស័ព្ទកម្ពុជា (ផ្តើមដោយ +855) ហើយបញ្ជាក់តាមរយៈលេខកូដ OTP ដែលផ្ញើមកតាម SMS។
  3. បំពេញព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន (KYC) ដោយថតរូបអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ឬលិខិតឆ្លងដែន និងថតរូបមុខ (selfie) សម្រាប់ការផ្ទៀងផ្ទាត់។
  4. កំណត់លេខកូដ PIN ៦ ខ្ទង់ និងបើកដំណើរការសម្គាល់ស្នាមម្រាមដៃ ឬ Face ID សម្រាប់សុវត្ថិភាពបន្ថែម។
  5. បញ្ចូលប្រាក់ (top-up) តាមរយៈធនាគារដៃគូ ភ្នាក់ងារ Pi Pay ឬការផ្ទេរ Bakong ដើម្បីចាប់ផ្តើមធ្វើប្រតិបត្តិការ។

នៅពេលគណនីបានបើកដំណើរការរួច ការទូទាត់ដំបូងគេច្រើនបំផុតគឺការស្កេន QR Code។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ National Bank of Cambodia 2024 ការទូទាត់តាម QR ស្តង់ដារ KHQR បានក្លាយជាមធ្យោបាយចម្បងសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៣ ដោយមានប្រតិបត្តិការជាង ៣៣០ លានដងតាមប្រព័ន្ធ Bakong។ ដើម្បីបង់ប្រាក់ សូមចុចប៊ូតុង “Scan” ផ្ទៀងផ្ទាត់ឈ្មោះអ្នកលក់ បញ្ចូលចំនួនទឹកប្រាក់ រួចបញ្ជាក់ដោយ PIN។

សម្រាប់ការផ្ទេរប្រាក់ទៅមិត្តភក្តិ អ្នកគ្រាន់តែជ្រើសរើស “Send” បញ្ចូលលេខទូរស័ព្ទអ្នកទទួល ឬស្កេន QR ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គេ។ ប្រសិនបើអ្នកទទួលប្រើធនាគារផ្សេង ប្រព័ន្ធនឹងបញ្ជូនតាម Bakong ដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ ការណែនាំសំខាន់សម្រាប់អ្នកប្រើថ្មីគឺ ត្រូវធ្វើតេស្តដោយផ្ទេរចំនួនតិច (ឧ. ១ ០០០ រៀល) ជាមុនសិន មុនពេលផ្ទេរចំនួនធំ ដើម្បីធានាថាគណនីអ្នកទទួលត្រឹមត្រូវ ព្រោះការផ្ទេរដែលបានបញ្ជាក់រួចមិនអាចដកវិញបានទេ។

កំហុសទូទៅពេលប្រើ Pi Pay និងវិធីជៀសវាង

អ្នកប្រើជាច្រើនជួបបញ្ហាមិនមែនដោយសារកម្មវិធីខូចទេ ប៉ុន្តែដោយសារកំហុសក្នុងការប្រើប្រាស់។ ការយល់ដឹងពីកំហុសទាំងនេះជាមុនអាចជួយការពារការបាត់បង់ប្រាក់ និងពេលវេលា។

កំហុសទូទៅផលវិបាកវិធីជៀសវាង
ផ្ទេរប្រាក់ខុសលេខទូរស័ព្ទប្រាក់បាត់ ពិបាកដកវិញផ្ទៀងផ្ទាត់ឈ្មោះអ្នកទទួលមុនបញ្ជាក់ PIN
ប្រាប់លេខកូដ OTP ឬ PIN ឲ្យអ្នកដទៃគណនីត្រូវលួចចូលមិនប្រាប់ OTP ឲ្យនរណាម្នាក់ឡើយ សូម្បីតែបុគ្គលិក
មិនបិទ auto-login លើទូរស័ព្ទចាស់គ្រោះថ្នាក់ពេលលក់ ឬបាត់ទូរស័ព្ទLogout និងលុបកម្មវិធីមុនលក់ឧបករណ៍
ស្កេន QR ពីប្រភពមិនច្បាស់លាស់ប្រឈមនឹង QR ក្លែងក្លាយស្កេនតែ QR នៅហាងផ្ទាល់ មិនមែនពីរូបភាពលើបណ្តាញ

កំហុសធ្ងន់ធ្ងរបំផុតគឺការបោកប្រាស់តាមរយៈវិស្វកម្មសង្គម (social engineering)។ យោងតាមការព្រមានរបស់ National Bank of Cambodia 2024 ករណីបោកប្រាស់ភាគច្រើនកើតឡើងពេលជនបោកប្រាស់ក្លែងធ្វើជាបុគ្គលិកធនាគារ ឬជាអ្នកឈ្នះរង្វាន់ ហើយស្នើសុំលេខកូដ OTP។ Pi Pay និងគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុស្របច្បាប់នឹងមិនដែលសុំ PIN ឬ OTP តាមទូរស័ព្ទ ឬ Telegram ឡើយ។

កំហុសមួយទៀតដែលធ្វើឲ្យអ្នកប្រើខកខានគឺ ការមិនធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពកម្មវិធី។ កំណែចាស់ៗអាចមានចន្លោះប្រហោងសុវត្ថិភាព ឬមិនគាំទ្រស្តង់ដារ KHQR ថ្មី។ សូមបើកដំណើរការ auto-update និងពិនិត្យកំណែយ៉ាងហោចណាស់ម្តងក្នុងមួយខែ។ លើសពីនេះ អ្នកប្រើគួរកត់ត្រាប្រវត្តិប្រតិបត្តិការ (transaction history) ជារៀងរាល់ខែ ព្រោះវាជាភស្តុតាងសំខាន់ប្រសិនបើមានជម្លោះ ឬត្រូវរាយការណ៍បញ្ហាទៅផ្នែកបម្រើអតិថិជន។ ការរក្សាទម្លាប់ត្រួតពិនិត្យសមតុល្យបន្ទាប់ពីប្រតិបត្តិការនីមួយៗ ក៏ជួយរកឃើញការប្រើប្រាស់មិនប្រក្រតីបានឆាប់ផងដែរ។

ករណីសិក្សាជាក់ស្តែង៖ អាជីវកម្មតូចប្រើ Pi Pay សម្រាប់ការទូទាត់

ដើម្បីយល់ពីតម្លៃជាក់ស្តែងរបស់ Pi Pay សូមពិចារណាករណីសិក្សាមួយនៃហាងកាហ្វេតូចមួយនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដែលតំណាងឲ្យអាជីវកម្មខ្នាតតូចជាច្រើនក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ មុនពេលប្រើការទូទាត់ឌីជីថល ហាងនេះទទួលតែសាច់ប្រាក់ ដែលបង្កើតបញ្ហាប្តូរប្រាក់រាយ និងហានិភ័យក្នុងការរក្សាទុកសាច់ប្រាក់ច្រើន។

បន្ទាប់ពីដាក់ស្លាក KHQR នៅតុបង់ប្រាក់ ហាងនេះអាចទទួលការទូទាត់ពីអតិថិជនដែលប្រើ Pi Pay, ABA, ឬ Wing ដោយប្រើ QR Code តែមួយ ដោយសារភាពអាចដំណើរការរួមគ្នា (interoperability) របស់ប្រព័ន្ធ Bakong។ យោងតាមរបាយការណ៍ Bakong Annual Report 2023 ប្រព័ន្ធនេះមានគណនីដែលភ្ជាប់ជាង ១០,៧ លានគណនី ហើយតម្លៃប្រតិបត្តិការសរុបឈានដល់ប្រមាណ ១០៤ ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ ដែលបង្ហាញពីការទទួលយកយ៉ាងទូលំទូលាយ។

លទ្ធផលជាក់ស្តែងសម្រាប់ហាងបែបនេះមានដូចជា៖

  • កាត់បន្ថយការប្តូរប្រាក់រាយ និងបញ្ហាខ្វះប្រាក់អាប់ ព្រោះអតិថិជនបង់ចំនួនពិតប្រាកដ។
  • ការផ្ទៀងផ្ទាត់ការទូទាត់ភ្លាមៗ ដោយឮសម្លេងជូនដំណឹង (sound box) រាល់ពេលទទួលប្រាក់ ដែលកាត់បន្ថយការក្លែងបន្លំ។
  • កំណត់ត្រាប្រតិបត្តិការស្វ័យប្រវត្តិ ដែលជួយម្ចាស់ហាងតាមដានចំណូលប្រចាំថ្ងៃ ងាយស្រួលជាងការកត់ត្រាដោយដៃ។
  • កាត់បន្ថយហានិភ័យសុវត្ថិភាព ព្រោះមិនបាច់រក្សាសាច់ប្រាក់ច្រើននៅក្នុងហាង។

ទោះជាយ៉ាងណា ករណីសិក្សានេះក៏បង្ហាញពីបញ្ហាប្រឈមផងដែរ។ នៅពេលអ៊ីនធឺណិតមានបញ្ហា ការទូទាត់ QR មិនអាចដំណើរការបាន ដែលធ្វើឲ្យហាងនៅតែត្រូវរក្សាជម្រើសសាច់ប្រាក់ជាបម្រុង។ លើសពីនេះ ម្ចាស់អាជីវកម្មចាស់ៗមួយចំនួនត្រូវការពេលវេលាដើម្បីសម្របខ្លួនទៅនឹងបច្ចេកវិទ្យា។ មេរៀនសំខាន់ពីករណីនេះគឺ Pi Pay និងស្តង់ដារ KHQR ផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ច្បាស់លាស់សម្រាប់អាជីវកម្មខ្នាតតូច ប៉ុន្តែការអនុវត្តដោយជោគជ័យត្រូវការការបណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិក និងផែនការបម្រុងសម្រាប់ករណីបណ្តាញដាច់។

ទីផ្សារ Fintech កម្ពុជា និងការតភ្ជាប់ជាមួយ Bakong

ដើម្បីយល់ពីតួនាទីរបស់ Pi Pay យើងត្រូវមើលក្នុងបរិបទនៃទីផ្សារ fintech កម្ពុជា ដែលជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមអ្នកដឹកនាំការទូទាត់ឌីជីថលក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ កត្តាសំខាន់បំផុតគឺការដាក់ឲ្យដំណើរការប្រព័ន្ធ Bakong ដោយ National Bank of Cambodia កាលពីខែតុលា ឆ្នាំ ២០២០ ដែលជាប្រព័ន្ធទូទាត់ផ្អែកលើបច្ចេកវិទ្យា blockchain។

Bakong បានបង្កើតស្ពានភ្ជាប់រវាងកម្មវិធីទូទាត់ផ្សេងៗគ្នា មានន័យថាអ្នកប្រើ Pi Pay អាចផ្ទេរប្រាក់ទៅអ្នកប្រើ ABA, ACLEDA, ឬ Wing ដោយឥតគិតថ្លៃ និងភ្លាមៗ។ យោងតាម Bakong Annual Report 2023 ចំនួនប្រតិបត្តិការសរុបបានកើនដល់ប្រមាណ ៣៣០ លានដង គិតជាតម្លៃប្រមាណ ១០៤ ពាន់លានដុល្លារ ដែលស្មើនឹងជាង ៣ ដងនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់កម្ពុជា។

លក្ខណៈពិសេសមួយទៀតនៃទីផ្សារកម្ពុជាគឺ “dollarization” ឬការប្រើប្រាស់ប្រាក់ដុល្លារ និងរៀលស្របៗគ្នា។ Pi Pay និងកម្មវិធីផ្សេងៗគាំទ្ររូបិយប័ណ្ណទាំងពីរ ដែលជួយ NBC ក្នុងយុទ្ធសាស្ត្រលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលតាមរយៈមុខងារដូចជា KHQR ដែលលើកទឹកចិត្តការទូទាត់ជារៀល។

ការតភ្ជាប់ឆ្លងព្រំដែនក៏កំពុងពង្រីកដែរ។ យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ National Bank of Cambodia 2024 ប្រព័ន្ធ KHQR ឥឡូវនេះអាចភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសថៃ វៀតណាម ឡាវ និងចិន ដែលអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកប្រើស្កេនបង់ប្រាក់ឆ្លងប្រទេសបាន។ នេះមានន័យថា Pi Pay មិនមែនគ្រាន់តែជាកាបូបឌីជីថលក្នុងស្រុកទេ ប៉ុន្តែជាផ្នែកមួយនៃប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីការទូទាត់តំបន់ដែលកំពុងលូតលាស់។ ការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងរវាង Pi Pay, ABA, Wing, និង TrueMoney បានជំរុញឲ្យមានការកែលម្អជាបន្តបន្ទាប់ ដែលផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់អ្នកប្រើប្រាស់ចុងក្រោយ។

សំណួរបន្ថែមអំពីការប្រើប្រាស់ Pi Pay

តើខ្ញុំអាចប្រើ Pi Pay ដោយគ្មានគណនីធនាគារបានទេ?

បាន។ មុខងារសំខាន់មួយរបស់ Pi Pay គឺការផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុដល់អ្នកដែលមិនមានគណនីធនាគារ (unbanked)។ អ្នកអាចបើកគណនី Pi Pay ដោយប្រើតែលេខទូរស័ព្ទ និងអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ដោយមិនចាំបាច់មានគណនីធនាគារឡើយ។ ដើម្បីបញ្ចូលប្រាក់ អ្នកអាចទៅភ្នាក់ងារ Pi Pay ឬហាងដៃគូ ដើម្បីដាក់សាច់ប្រាក់ចូលគណនី។ យោងតាម National Bank of Cambodia 2024 ការផ្តល់សេវាដល់ប្រជាជនដែលគ្មានគណនីធនាគារ គឺជាគោលដៅសំខាន់នៃយុទ្ធសាស្ត្របរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ ហើយកាបូបឌីជីថលដូចជា Pi Pay ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការសម្រេចគោលដៅនេះ ជាពិសេសសម្រាប់ប្រជាជននៅតំបន់ជនបទ។

តើធ្វើដូចម្តេចប្រសិនបើខ្ញុំផ្ទេរប្រាក់ខុស?

ដំបូងសូមកុំភ័យស្លន់ស្លោ ហើយត្រូវសកម្មភាពភ្លាមៗ។ សូមថតរូបអេក្រង់នៃប្រតិបត្តិការ (transaction receipt) ដែលបង្ហាញលេខយោង ពេលវេលា និងគណនីអ្នកទទួល។ បន្ទាប់មកសូមទាក់ទងផ្នែកបម្រើអតិថិជន Pi Pay ភ្លាមៗតាមរយៈលេខទូរស័ព្ទផ្លូវការ ឬមជ្ឈមណ្ឌលជំនួយក្នុងកម្មវិធី។ ត្រូវដឹងថា ការផ្ទេរប្រាក់ដែលបានបញ្ជាក់រួចមិនអាចដកវិញដោយស្វ័យប្រវត្តិបានទេ ព្រោះវាបានទៅដល់គណនីអ្នកទទួលរួចហើយ។ ប្រសិនបើអ្នកទទួលជាមនុស្សស្មោះត្រង់ គេអាចផ្ទេរប្រាក់ត្រឡប់មកវិញ។ នេះជាមូលហេតុដែលការផ្ទៀងផ្ទាត់ឈ្មោះអ្នកទទួលមុនបញ្ជាក់ PIN មានសារៈសំខាន់ខ្លាំង ដើម្បីការពារកំហុសបែបនេះតាំងពីដំបូង។

តើ Pi Pay អាចប្រើទូទាត់ឆ្លងប្រទេសបានទេ?

បាន ក្នុងកម្រិតមួយ។ តាមរយៈការតភ្ជាប់ស្តង់ដារ KHQR ជាមួយប្រព័ន្ធទូទាត់តំបន់ អ្នកប្រើ Pi Pay អាចស្កេនបង់ប្រាក់នៅប្រទេសមួយចំនួនដែលមានកិច្ចព្រមព្រៀង។ យោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ National Bank of Cambodia 2024 KHQR បានភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសថៃ វៀតណាម ឡាវ និងចិន ដែលអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកដំណើរកម្សាន្តកម្ពុជាស្កេនបង់ប្រាក់នៅហាងដែលគាំទ្រ ដោយប្រាក់ត្រូវបានបម្លែងតាមអត្រាប្តូរប្រាក់ស្វ័យប្រវត្តិ។ ទោះជាយ៉ាងណា មុខងារនេះអាស្រ័យលើថាតើហាងគោលដៅគាំទ្រការទូទាត់ឆ្លងព្រំដែនឬអត់ ដូច្នេះមុនពេលធ្វើដំណើរ សូមផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយ Pi Pay អំពីប្រទេស និងលក្ខខណ្ឌជាក់លាក់នៃសេវានេះ។

តើគួរធ្វើដូចម្តេចប្រសិនបើទូរស័ព្ទដែលមាន Pi Pay ត្រូវបាត់ ឬលួច?

ប្រសិនបើទូរស័ព្ទរបស់អ្នកបាត់ ឬត្រូវលួច សូមទាក់ទងផ្នែកបម្រើអតិថិជន Pi Pay ភ្លាមៗ ដើម្បីបង្កកគណនី (freeze) និងការពារការប្រើប្រាស់ដោយគ្មានការអនុញ្ញាត។ ដោយសារ Pi Pay ត្រូវការ PIN ៦ ខ្ទង់ ឬការសម្គាល់ជីវមាត្រ (biometric) សម្រាប់រាល់ប្រតិបត្តិការ អ្នកលួចពិបាកនឹងចូលប្រើប្រាស់ប្រាក់របស់អ្នកភ្លាមៗ ប្រសិនបើអ្នកមិនបានចែករំលែក PIN។ បន្ទាប់មក សូមតំឡើង Pi Pay លើទូរស័ព្ទថ្មី ហើយចូលគណនីដើម្បីផ្លាស់ប្តូរ PIN។ ការបង្ការល្អបំផុតគឺ បើកដំណើរការការផ្ទៀងផ្ទាត់ជីវមាត្រតាំងពីដំបូង មិនកត់ត្រា PIN នៅក្នុងទូរស័ព្ទ និងបើកការចាក់សោអេក្រង់ ដែលជួយការពារទិន្នន័យរបស់អ្នកក្នុងករណីបាត់បង់ឧបករណ៍។

ការតភ្ជាប់គណនី និងបញ្ចូលប្រាក់ចូល Pi Pay ជាជំហានៗ

មុនពេលអ្នកអាចទូទាត់ប្រាក់បាន អ្នកត្រូវបញ្ចូលប្រាក់ (top-up) ចូលក្នុងកាបូប Pi Pay របស់អ្នកជាមុនសិន។ ជំហានដំបូងគឺបើកកម្មវិធី រួចចូលទៅផ្នែក “បញ្ចូលប្រាក់” ឬ “Top-up” នៅទំព័រដើម។ ពី​នេះ​អ្នកមានជម្រើសសំខាន់បីយ៉ាង៖ ផ្ទេរពីគណនីធនាគារដែលបានភ្ជាប់ ការទូទាត់តាម Bakong QR ឬ​បញ្ចូលប្រាក់ជាសាច់ប្រាក់នៅភ្នាក់ងារ (cash-in agent) ដែលមានស្លាក Pi Pay។

ដើម្បីភ្ជាប់គណនីធនាគារ សូមជ្រើសរើស “Link Bank Account” បញ្ចូលលេខគណនី ឬ​ស្កេន QR ពីកម្មវិធីធនាគាររបស់អ្នក រួចបញ្ជាក់ដោយលេខកូដ OTP ដែលផ្ញើមកតាម SMS។ ដំណើរការនេះប្រើ​ប្រព័ន្ធ Bakong ដែលគ្រប់គ្រងដោយធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ដែលភ្ជាប់ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុជាង 60 នៅកម្ពុជា (NBC Annual Report 2024)។ បន្ទាប់ពីភ្ជាប់រួច ការផ្ទេរប្រាក់រវាងធនាគារ និង Pi Pay ជា​ទូទៅ​ដំណើរការ​ភ្លាមៗក្នុងរយៈពេលតិចជាង 10 វិនាទី។

  1. ត្រួតពិនិត្យឱ្យប្រាកដថាឈ្មោះក្នុងគណនីធនាគារ ដូចគ្នានឹងឈ្មោះអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ដែលអ្នកប្រើ​ចុះឈ្មោះ Pi Pay។
  2. បញ្ចូលចំនួនទឹកប្រាក់ដែលចង់ top-up រួចត្រួតពិនិត្យអត្រាប្តូរប្រាក់បើ​អ្នកប្រើ USD និង KHR។
  3. រក្សាទុករូបថតអេក្រង់នៃលេខប្រតិបត្តិការ (transaction ID) ទុកជាភស្តុតាងរហូតដល់​ប្រាក់​ចូលដល់។
  4. បើ​ប្រាក់​មិន​ចូល​ក្នុង 30 នាទី សូម​ទាក់ទង​ផ្នែក​បម្រើ​អតិថិជន​ភ្លាមៗ​ដោយ​ភ្ជាប់​លេខ​ប្រតិបត្តិការ។

សម្រាប់​អ្នកដែលគ្មានគណនីធនាគារ ភ្នាក់ងារ cash-in គឺ​ជា​ជម្រើស​សំខាន់ ព្រោះ​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ត្រឹមតែ​ប្រមាណ 33 ភាគរយ​ប៉ុណ្ណោះ​មាន​គណនី​នៅ​ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​ផ្លូវការ (World Bank Global Findex 2021)។ ពេល​ប្រើ​ភ្នាក់ងារ សូម​ផ្តល់​លេខ​ទូរស័ព្ទ​ដែល​ភ្ជាប់​នឹង​គណនី Pi Pay របស់​អ្នក​ត្រឹមត្រូវ ហើយ​រង់​ចាំ​សារ​បញ្ជាក់​មុន​ពេល​ចេញ​ពី​ហាង។ ការ​ធ្វើ​បែប​នេះ​ការពារ​អ្នក​ពី​ការ​បញ្ចូល​ប្រាក់​ខុស​លេខ ដែល​ជា​បញ្ហា​ទូទៅ​បំផុត​ពេល​ប្រើ​សេវា cash-in។

ការគ្រប់គ្រងថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន និងតាមដានចំណាយជាមួយ Pi Pay

កាបូបឌីជីថលមិនត្រឹមតែជាឧបករណ៍ទូទាត់ទេ ប៉ុន្តែ​ក៏​ជា​ឧបករណ៍​តាមដាន​ចំណាយ​ដ៏​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ផងដែរ។ រាល់​ប្រតិបត្តិការ Pi Pay ត្រូវ​បាន​កត់ត្រា​ស្វ័យប្រវត្តិ​ក្នុង​ប្រវត្តិ​ប្រតិបត្តិការ (transaction history) ដែល​អ្នក​អាច​ត្រងតាម​កាលបរិច្ឆេទ ប្រភេទ​ចំណាយ និង​អ្នក​ទទួល​ប្រាក់។ ការ​ប្រើ​មុខងារ​នេះ​ឱ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ ជួយ​អ្នក​មើល​ឃើញ​ច្បាស់​ថា​ប្រាក់​ចំណាយ​ទៅ​លើ​អ្វី​ខ្លះ​ក្នុង​មួយ​ខែ។

វិធីសាស្ត្រ​ដែល​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​គឺ​ការ​បែងចែក​ចំណាយ​ជា​ប្រភេទ​ច្បាស់លាស់ រួច​កំណត់​ដែន​កំណត់​សម្រាប់​ប្រភេទ​នីមួយៗ។ តារាង​ខាងក្រោម​បង្ហាញ​គំរូ​ផែនការ​ថវិកា​ប្រចាំ​ខែ​សម្រាប់​អ្នក​ប្រើ​ប្រាស់​ដែល​ពឹង​ផ្អែក​ភាគ​ច្រើន​លើ​ការ​ទូទាត់​ឌីជីថល៖

ប្រភេទចំណាយដែនកំណត់ប្រចាំខែ (USD)របៀបតាមដានក្នុង Pi Pay
គ្រឿងទេស និងម្ហូប150ត្រងតាមហាងលក់ដែលបានទូទាត់
វិក្កយបត្រ (ភ្លើង ទឹក អ៊ីនធឺណិត)60មុខងារ Bill Payment
ការផ្ទេរប្រាក់ឱ្យគ្រួសារ100ប្រវត្តិ Transfer
ការកម្សាន្ត និងផ្សេងៗ50ត្រងតាមប្រភេទ merchant

ការ​តាមដាន​បែប​នេះ​មាន​សារៈ​សំខាន់ ព្រោះ​ការ​ទូទាត់​ឌីជីថល​មាន​ការ​កើនឡើង​យ៉ាង​ឆាប់​រហ័ស​នៅ​កម្ពុជា។ ប្រតិបត្តិការ​តាម​ប្រព័ន្ធ Bakong មាន​តម្លៃ​សរុប​ជាង 100 ពាន់​លាន​ដុល្លារ​ក្នុង​ឆ្នាំ 2023 ដែល​កើនឡើង​ច្រើន​ដង​ធៀប​នឹង​ឆ្នាំ​មុន (NBC 2024)។ នៅ​ពេល​ការ​ទូទាត់​កាន់​តែ​ងាយស្រួល មនុស្ស​ច្រើន​មាន​ទំនោរ​ចំណាយ​លើស​ដោយ​មិន​ដឹង​ខ្លួន ដែល​ការ​សិក្សា​អំពី​អាកប្បកិរិយា​អ្នក​ប្រើ​ប្រាស់​ហៅ​ថា “pain of paying” ដែល​ថយ​ចុះ​ពេល​ប្រើ​សាច់ប្រាក់​អេឡិចត្រូនិក។

ដើម្បី​ការពារ​បញ្ហា​នេះ សូម​ពិនិត្យ​ប្រវត្តិ​ប្រតិបត្តិការ​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មួយ​ដង​ក្នុង​មួយ​សប្តាហ៍ ហើយ​ប្រៀបធៀប​ចំណាយ​ពិត​ប្រាកដ​ជាមួយ​ដែន​កំណត់​ដែល​អ្នក​បាន​កំណត់។ បើ​អ្នក​ប្រើ Pi Pay សម្រាប់​អាជីវកម្ម​តូច ការ​នាំ​ចេញ​ប្រវត្តិ​ប្រតិបត្តិការ​ទៅ​ជា​ឯកសារ​ជួយ​អ្នក​រៀបចំ​បញ្ជី​គណនេយ្យ​ងាយស្រួល និង​ត្រៀម​ឯកសារ​សម្រាប់​ការ​បង់​ពន្ធ​ប្រចាំ​ឆ្នាំ។

សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​បន្ថែម

តើខ្ញុំអាចបញ្ចូលប្រាក់ចូល Pi Pay ដោយគ្មានគណនីធនាគារបានទេ?

បាន។ អ្នក​អាច​ប្រើ​ភ្នាក់ងារ cash-in ដែល​មាន​ស្លាក Pi Pay ដើម្បី​បញ្ចូល​ប្រាក់​ជា​សាច់ប្រាក់​ដោយ​ផ្ទាល់។ ជម្រើស​នេះ​សំខាន់​ខ្លាំង​សម្រាប់​ប្រជាជន​កម្ពុជា ព្រោះ​ត្រឹមតែ​ប្រមាណ 33 ភាគរយ​ប៉ុណ្ណោះ​មាន​គណនី​នៅ​ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​ផ្លូវការ (World Bank Findex 2021)។ ពេល​ប្រើ​ភ្នាក់ងារ សូម​ផ្តល់​លេខ​ទូរស័ព្ទ​ដែល​ភ្ជាប់​នឹង​គណនី​របស់​អ្នក​ត្រឹមត្រូវ រួច​រង់ចាំ​សារ​បញ្ជាក់​មុន​ពេល​ចេញ​ពី​ហាង។ វិធី​នេះ​ការពារ​អ្នក​ពី​ការ​បញ្ចូល​ប្រាក់​ខុស​លេខ​គណនី ដែល​ជា​បញ្ហា​ទូទៅ​មួយ។ សូម​រក្សា​បង្កាន់ដៃ​ទុក​រហូត​ដល់​ប្រាក់​ចូល​ដល់​គណនី​អ្នក​ពិត​ប្រាកដ។

តើការផ្ទេរប្រាក់ពីធនាគារទៅ Pi Pay ប្រើពេលប៉ុន្មាន?

ការ​ផ្ទេរ​ប្រាក់​ពី​គណនី​ធនាគារ​ដែល​បាន​ភ្ជាប់​ទៅ Pi Pay ជា​ទូទៅ​ដំណើរការ​ភ្លាមៗ​ក្នុង​រយៈពេល​តិច​ជាង 10 វិនាទី ព្រោះ​វា​ប្រើ​ប្រព័ន្ធ Bakong ដែល​គ្រប់គ្រង​ដោយ​ធនាគារ​ជាតិ​នៃ​កម្ពុជា (NBC)។ ប្រព័ន្ធ​នេះ​ភ្ជាប់​ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​ជាង 60 នៅ​កម្ពុជា (NBC Annual Report 2024) ដែល​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ការ​ផ្ទេរ​រវាង​ស្ថាប័ន​ខុស​គ្នា​ដំណើរការ​លឿន។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា ក្នុង​ករណី​ដែល​មាន​បញ្ហា​បណ្តាញ ឬ​ការ​ថែទាំ​ប្រព័ន្ធ ការ​ផ្ទេរ​អាច​យឺត​បន្តិច។ បើ​ប្រាក់​មិន​ចូល​ក្នុង 30 នាទី សូម​ទាក់ទង​ផ្នែក​បម្រើ​អតិថិជន​ដោយ​ភ្ជាប់​លេខ​ប្រតិបត្តិការ (transaction ID)។

តើ Pi Pay អាចជួយខ្ញុំគ្រប់គ្រងថវិកាដោយរបៀបណា?

Pi Pay កត់ត្រា​រាល់​ប្រតិបត្តិការ​ដោយ​ស្វ័យប្រវត្តិ​ក្នុង​ប្រវត្តិ​ប្រតិបត្តិការ ដែល​អ្នក​អាច​ត្រង​តាម​កាលបរិច្ឆេទ ប្រភេទ​ចំណាយ និង​អ្នក​ទទួល​ប្រាក់។ ដើម្បី​គ្រប់គ្រង​ថវិកា​ឱ្យ​បាន​ល្អ សូម​បែងចែក​ចំណាយ​ជា​ប្រភេទ​ច្បាស់លាស់ ដូច​ជា​ម្ហូប វិក្កយបត្រ និង​ការ​ផ្ទេរ​ប្រាក់ រួច​កំណត់​ដែន​កំណត់​សម្រាប់​ប្រភេទ​នីមួយៗ។ សូម​ពិនិត្យ​ប្រវត្តិ​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មួយ​ដង​ក្នុង​មួយ​សប្តាហ៍។ ការ​ធ្វើ​បែប​នេះ​សំខាន់ ព្រោះ​ការ​ទូទាត់​ឌីជីថល​ធ្វើ​ឱ្យ​មនុស្ស​មាន​ទំនោរ​ចំណាយ​លើស​ដោយ​មិន​ដឹង​ខ្លួន។ បើ​អ្នក​ប្រើ​សម្រាប់​អាជីវកម្ម ការ​នាំ​ចេញ​ប្រវត្តិ​ប្រតិបត្តិការ​ជា​ឯកសារ​ជួយ​អ្នក​រៀបចំ​បញ្ជី​គណនេយ្យ និង​ត្រៀម​ឯកសារ​បង់​ពន្ធ​បាន​ងាយស្រួល។

តើខ្ញុំគួរធ្វើដូចម្តេចបើបញ្ចូលប្រាក់ខុសលេខគណនី?

បើ​អ្នក​បញ្ចូល​ប្រាក់​ខុស​លេខ​ទូរស័ព្ទ ឬ​ខុស​លេខ​គណនី សូម​ទាក់ទង​ផ្នែក​បម្រើ​អតិថិជន Pi Pay ភ្លាមៗ ដោយ​ភ្ជាប់​លេខ​ប្រតិបត្តិការ និង​បង្កាន់ដៃ​ជា​ភស្តុតាង។ កុំ​រង់ចាំ​យូរ ព្រោះ​ការ​យក​ប្រាក់​ត្រឡប់​មក​វិញ​ងាយ​ស្រួល​ជាង​ពេល​ប្រាក់​នៅ​ក្នុង​គណនី​អ្នក​ទទួល​មិន​ទាន់​ត្រូវ​ដក​ចេញ។ ដើម្បី​ការពារ​បញ្ហា​នេះ​តាំង​ពី​ដំបូង សូម​ត្រួត​ពិនិត្យ​លេខ​គណនី​អ្នក​ទទួល​ឱ្យ​បាន​ពីរ​ដង​មុន​ពេល​បញ្ជាក់ ហើយ​រក្សា​ទុក​រូបថត​អេក្រង់​នៃ​លេខ​ប្រតិបត្តិការ​រាល់​ពេល។ ការ​បញ្ចូល​ប្រាក់​ខុស​លេខ​គណនី​ជា​បញ្ហា​ទូទៅ​បំផុត​ពេល​ប្រើ​សេវា​បញ្ចូល​ប្រាក់ ដូច្នេះ​ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​មុន​ពេល​បញ្ជាក់​គឺ​ជា​ការ​ការពារ​ដ៏​ល្អ​បំផុត។

របៀបក្លាយជាពាណិជ្ជករទទួលប្រាក់តាម Pi Pay និង KHQR ជាជំហានៗ

សម្រាប់ម្ចាស់ហាង ភោជនីយដ្ឋាន ឬអ្នកលក់តាមអនឡាញ ការទទួលប្រាក់តាម Pi Pay ត្រូវការគណនីពាណិជ្ជករ (Merchant Account) ដែលខុសពីគណនីអ្នកប្រើប្រាស់ធម្មតា។ ខាងក្រោមនេះជាដំណើរការជាក់ស្តែងពីការចុះឈ្មោះ រហូតដល់ការទទួលប្រាក់ចូលគណនីធនាគារ។

  1. ប្រមូលឯកសារ៖ អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណម្ចាស់អាជីវកម្ម ប័ណ្ណប៉ាតង់ (Patent) ឬលិខិតបញ្ជាក់អាជីវកម្ម និងលេខគណនីធនាគារសម្រាប់ផ្ទេរប្រាក់ចេញ (settlement)។
  2. ទាក់ទងក្រុមការងារ Pi Pay Business តាមការិយាល័យ ឬតាមរយៈពាក្យសុំក្នុងកម្មវិធី រួចបំពេញព័ត៌មានហាង ប្រភេទមុខជំនួញ និងទីតាំង។
  3. ទទួលស្លាក QR Code ស្តង់ដារ KHQR ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអតិថិជនពីកម្មវិធីផ្សេងៗដូចជា ABA, ACLEDA Mobile និង Bakong ស្កេនបង់ប្រាក់បានដែរ ដោយមិនចាំបាច់មាន Pi Pay ក៏បាន។
  4. សាកល្បងប្រតិបត្តិការតូចមួយ (ឧ. ៥០០ រៀល) ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ថាប្រាក់ចូលត្រឹមត្រូវ មុនពេលដាក់ឱ្យអតិថិជនប្រើ។

ការប្រើ KHQR ជាចំណុចសំខាន់ ព្រោះតាមរបាយការណ៍ប្រចាំឆ្នាំ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ២០២៣ ប្រព័ន្ធ Bakong មានគណនីលើសពី ១០,៧ លានគណនី ដែលធ្វើឱ្យស្លាក KHQR តែមួយអាចទទួលអតិថិជនពីស្ទើរគ្រប់ធនាគារ និងកាបូបឌីជីថលក្នុងស្រុក។ នេះកាត់បន្ថយតម្រូវការដាក់ស្លាក QR ច្រើនសន្លឹកនៅលើតុបង់ប្រាក់។

ប្រភេទគណនីអ្នកប្រើធម្មតាគណនីពាណិជ្ជករ
ឯកសារតម្រូវអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណប័ណ្ណប៉ាតង់ + គណនីធនាគារ
ការទទួលប្រាក់បុគ្គលKHQR ស្តង់ដារ
របាយការណ៍លក់មិនមានមាន (តាមថ្ងៃ/សប្តាហ៍)
ការផ្ទេរប្រាក់ចេញដោយដៃស្វ័យប្រវត្តិទៅធនាគារ

បន្ទាប់ពីដំឡើងរួច គួរបិទស្លាក KHQR នៅកន្លែងភ្លឺ ងាយស្កេន និងបណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិកឱ្យចេះផ្ទៀងផ្ទាត់សារបញ្ជាក់ការទូទាត់ (payment confirmation) មុនប្រគល់ទំនិញ ដើម្បីជៀសវាងករណីបង្ហាញអេក្រង់ក្លែងក្លាយ។

ការវាស់វែងលទ្ធផល និងតាមដានការលក់សម្រាប់អាជីវកម្មតាម Pi Pay

ការទទួលប្រាក់ឌីជីថលផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ធំមួយដែលសាច់ប្រាក់មិនអាចផ្តល់បាន គឺទិន្នន័យ។ រាល់ប្រតិបត្តិការតាម Pi Pay ត្រូវបានកត់ត្រាដោយស្វ័យប្រវត្តិ ដែលអាជីវកម្មអាចយកមកវិភាគដើម្បីសម្រេចចិត្តប្រកបដោយ ភស្តុតាង មិនមែនការស្មាន។

សូចនាករសំខាន់ៗដែលគួរតាមដានជារៀងរាល់សប្តាហ៍មានដូចជា៖

  • តម្លៃប្រតិបត្តិការមធ្យម (Average Transaction Value)៖ យកចំណូលសរុបចែកនឹងចំនួនប្រតិបត្តិការ ដើម្បីដឹងថាអតិថិជនម្នាក់ចំណាយប៉ុន្មាន។
  • ម៉ោងលក់ខ្ពស់បំផុត៖ ពិនិត្យពេលវេលាប្រតិបត្តិការ ដើម្បីរៀបចំបុគ្គលិក និងស្តុកទំនិញឱ្យត្រូវ។
  • អត្រាអតិថិជនត្រឡប់មកវិញ៖ ប្រៀបធៀបលេខទូរស័ព្ទ ឬគណនីដដែលៗ ដើម្បីវាស់ភាពស្មោះត្រង់។
  • និន្នាការប្រចាំខែ៖ ប្រៀបធៀបចំណូលខែនេះនឹងខែមុន ដើម្បីមើលកំណើនពិតប្រាកដ។

ការផ្លាស់ប្តូរទៅទូទាត់ឌីជីថលកំពុងពន្លឿនក្នុងតំបន់។ យោងតាមរបាយការណ៍ e-Conomy SEA 2023 ដោយ Google, Temasek និង Bain & Company តម្លៃ Gross Transaction Value នៃ digital payment នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍បានកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីទម្លាប់អ្នកប្រើប្រាស់ដែលងាកចេញពីសាច់ប្រាក់។ សម្រាប់កម្ពុជា ការតភ្ជាប់ KHQR ជាមួយ Bakong (NBC ២០២៣) ធ្វើឱ្យអាជីវកម្មតូចទទួលបានទិន្នន័យលក់ដែលពីមុនមានតែសាជីវកម្មធំៗប៉ុណ្ណោះ។

គន្លឹះជាក់ស្តែង៖ នាំចេញ (export) របាយការណ៍ប្រតិបត្តិការប្រចាំខែ បញ្ចូលទៅក្នុង Google Sheets រួចបង្កើតក្រាហ្វិកសាមញ្ញ ដើម្បីមើលនិន្នាការ។ ការផ្គូផ្គងទិន្នន័យលក់ Pi Pay ជាមួយការចំណាយលើស្តុក និងបុគ្គលិក ជួយឱ្យម្ចាស់អាជីវកម្មគណនាប្រាក់ចំណេញសុទ្ធ មិនត្រឹមតែចំណូលសរុបឡើយ ដែលជាកំហុសទូទៅរបស់អ្នកលក់រាយ។

សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​ស្តីពីការប្រើ Pi Pay ក្នុងអាជីវកម្ម

តើខ្ញុំត្រូវការប័ណ្ណប៉ាតង់ដើម្បីបើកគណនីពាណិជ្ជករ Pi Pay ឬទេ?

ជាទូទៅ គណនីពាណិជ្ជការផ្លូវការត្រូវការប័ណ្ណប៉ាតង់ ឬលិខិតបញ្ជាក់អាជីវកម្ម ព្រមទាំងគណនីធនាគារសម្រាប់ផ្ទេរប្រាក់ចេញ។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកលក់តូចៗ ឬអ្នកលក់តាមផ្ទះអាចចាប់ផ្តើមដោយប្រើគណនីបុគ្គល និងស្លាក KHQR ផ្ទាល់ខ្លួនជាមុនសិន។ នៅពេលអាជីវកម្មរីកធំ ការផ្លាស់ទៅគណនីពាណិជ្ជករផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ច្រើនជាង ដូចជារបាយការណ៍លក់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងការបំបែកប្រាក់អាជីវកម្មចេញពីប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួន ដែលជួយក្នុងការគ្រប់គ្រងគណនេយ្យ និងបង់ពន្ធបានកាន់តែងាយស្រួល។

តើអតិថិជនដែលមិនមាន Pi Pay អាចបង់ប្រាក់ឱ្យហាងខ្ញុំបានទេ?

បាន ប្រសិនបើស្លាករបស់អ្នកជា KHQR ស្តង់ដារ។ ដោយសារ KHQR ត្រូវបានភ្ជាប់ជាមួយប្រព័ន្ធ Bakong របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា អតិថិជនអាចស្កេនបង់ប្រាក់ពីកម្មវិធីផ្សេងៗដូចជា ABA Mobile, ACLEDA Mobile, Wing និងធនាគារដទៃទៀតដែលគាំទ្រ KHQR។ នេះមានន័យថាអ្នកមិនបាត់បង់អតិថិជនទេ ទោះបីពួកគេមិនប្រើ Pi Pay ក៏ដោយ។ នេះជាហេតុផលដែលអ្នកជំនាញណែនាំឱ្យពាណិជ្ជករសុំស្លាក KHQR ជំនួសឱ្យ QR ផ្តាច់មុខណាមួយ ដើម្បីពង្រីកការទទួលយកការទូទាត់ឱ្យបានទូលំទូលាយបំផុត។

តើខ្ញុំគួរផ្ទៀងផ្ទាត់ការទូទាត់យ៉ាងដូចម្តេច ដើម្បីជៀសវាងការបោកប្រាស់?

កុំទុកចិត្តតែលើអេក្រង់ទូរស័ព្ទដែលអតិថិជនបង្ហាញ ព្រោះរូបភាពអាចត្រូវបានក្លែងបន្លំ ឬជាប្រតិបត្តិការចាស់។ ត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់សារបញ្ជាក់ (notification) ដែលចូលមកក្នុងគណនីពាណិជ្ជករផ្ទាល់របស់អ្នក ឬពិនិត្យចំនួនទឹកប្រាក់ និងពេលវេលាក្នុងកម្មវិធីរបស់អ្នកផ្ទាល់មុនប្រគល់ទំនិញ។ សម្រាប់ហាងមមាញឹក គួរបណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិកឱ្យចេះមើលឈ្មោះហាង និងចំនួនទឹកប្រាក់ឱ្យត្រូវគ្នា។ ការបើកសំឡេងជូនដំណឹងពេលប្រាក់ចូល ក៏ជាវិធីសាមញ្ញមួយដែលជួយកាត់បន្ថយការក្លែងបន្លំនៅពេលលក់រវល់។

តើទិន្នន័យលក់ពី Pi Pay អាចជួយឱ្យអាជីវកម្មរបស់ខ្ញុំរីកចម្រើនយ៉ាងណា?

ទិន្នន័យលក់ឌីជីថលជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តដោយផ្អែកលើភស្តុតាង។ ដោយតាមដានតម្លៃប្រតិបត្តិការមធ្យម ម៉ោងលក់ខ្ពស់ និងនិន្នាការប្រចាំខែ អ្នកអាចដឹងថាមុខទំនិញណាលក់ដាច់ ពេលណាគួរបន្ថែមបុគ្គលិក និងតើការផ្សព្វផ្សាយណាមានប្រសិទ្ធភាព។ ការនាំចេញរបាយការណ៍ទៅ Google Sheets រួចបង្កើតក្រាហ្វិកសាមញ្ញ អនុញ្ញាតឱ្យសូម្បីតែហាងតូចក៏អាចវិភាគនិន្នាការដូចសាជីវកម្មធំ។ យោងតាមរបាយការណ៍ e-Conomy SEA 2023 (Google, Temasek, Bain) ការទូទាត់ឌីជីថលក្នុងតំបន់កំពុងកើនឡើង ដែលបង្ហាញថាអ្នកដែលប្រើទិន្នន័យទាំងនេះមានឱកាសប្រកួតប្រជែងខ្ពស់ជាងអ្នកដែលនៅពឹងលើសាច់ប្រាក់តែម្យ៉ាង។

ការទូទាត់វិក្កយបត្រ ប្រាក់ទឹកភ្លើង និងបញ្ចូលកាតទូរស័ព្ទតាម Pi Pay ជាជំហានៗ

ក្រៅពីការផ្ទេរប្រាក់ មុខងារ “Bill Payment” របស់ Pi Pay អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើបង់វិក្កយបត្រសេវាសាធារណៈដោយផ្ទាល់ក្នុងកម្មវិធី ដែលជួយកាត់បន្ថយការធ្វើដំណើរទៅការិយាល័យ។ យោងតាមរបាយការណ៍ Bakong Annual Report 2024 របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ការទូទាត់វិក្កយបត្រឌីជីថលក្នុងប្រព័ន្ធ Bakong បានកើនឡើងជាង ៣៣ ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំមុន ដែលបង្ហាញពីការទទួលយកកាន់តែខ្លាំងពីប្រជាជន។

ដើម្បីបង់ប្រាក់ទឹកភ្លើងពី EDC (Électricité du Cambodge) សូមអនុវត្តតាមជំហានទាំងនេះ៖

  1. បើកកម្មវិធី Pi Pay រួចចូលទៅផ្ទាំង “ទូទាត់វិក្កយបត្រ” (Bill Payment) នៅទំព័រដើម។
  2. ជ្រើសរើសប្រភេទសេវា “ភ្លើង / EDC” ពីបញ្ជីអ្នកផ្គត់ផ្គង់។
  3. បញ្ចូលលេខគណនីអតិថិជន (Customer Account Number) ដែលមាននៅលើវិក្កយបត្រក្រដាសរបស់អ្នក។
  4. ប្រព័ន្ធនឹងទាញយកចំនួនទឹកប្រាក់ត្រូវបង់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ សូមផ្ទៀងផ្ទាត់ឈ្មោះ និងចំនួន។
  5. បញ្ជាក់ដោយ PIN ឬ ស្នាមម្រាមដៃ រួចរក្សាទុកវិក្កយបត្រអេឡិចត្រូនិក (e-receipt)។

សម្រាប់ការបញ្ចូលកាតទូរស័ព្ទ (Mobile Top-up) Pi Pay គាំទ្រប្រតិបត្តិករធំៗដូចជា Cellcard, Smart និង Metfone។ អ្នកគ្រាន់តែជ្រើសរើសប្រតិបត្តិករ បញ្ចូលលេខទូរស័ព្ទ ជ្រើសរើសតម្លៃកញ្ចប់ រួចបញ្ជាក់ ហើយទឹកប្រាក់ចូលក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានវិនាទី។

ប្រភេទសេវាអ្នកផ្គត់ផ្គង់គាំទ្រថ្លៃសេវាជាមធ្យម
ភ្លើងEDCឥតគិតថ្លៃ ឬ ០.១ ដុល្លារ
ទឹកPPWSAឥតគិតថ្លៃ
បញ្ចូលកាតCellcard, Smart, Metfoneឥតគិតថ្លៃ
ទូរទស្សន៍/Internetអ្នកផ្តល់សេវាជ្រើសរើសរហូតដល់ ០.២៥ ដុល្លារ

ការណែនាំជាក់ស្តែង៖ សូមរក្សាទុកលេខគណនីអតិថិជនជា “Favorite” ក្នុង Pi Pay ដើម្បីកុំឱ្យត្រូវវាយបញ្ចូលរាល់ខែ ហើយបើកការជូនដំណឹង (notification) ដើម្បីកុំឱ្យភ្លេចថ្ងៃផុតកំណត់បង់។ យោងតាមទិន្នន័យ NBC 2024 អ្នកប្រើដែលកំណត់ការទូទាត់ជាប្រចាំ មានអត្រាបង់ប្រាក់យឺតយ៉ាវទាបជាងគេ។

ការដោះស្រាយប្រតិបត្តិការបរាជ័យ និងការទាមទារសងប្រាក់វិញនៅ Pi Pay

ប្រតិបត្តិការឌីជីថលអាចបរាជ័យដោយសារបណ្តាញអ៊ីនធឺណិតមិនស្ថិតស្ថេរ ឬ ការផ្ទៀងផ្ទាត់ពីធនាគារ។ យោងតាម Bakong Annual Report 2024 របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ប្រតិបត្តិការភាគច្រើនដែល “ជាប់គាំង” (pending) ត្រូវបានដោះស្រាយដោយស្វ័យប្រវត្តិក្នុងរយៈពេល ២៤ ទៅ ៧២ ម៉ោង។ ការយល់ដឹងពីប្រភេទកំហុសជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តបានត្រឹមត្រូវ។

ស្ថានភាពមូលហេតុទូទៅសកម្មភាពដែលគួរធ្វើ
Pendingបណ្តាញយឺត ឬ ការផ្ទៀងផ្ទាត់រង់ចាំ ២៤-៧២ ម៉ោង កុំផ្ញើឡើងវិញ
Failedសមតុល្យមិនគ្រប់ ឬ លេខគណនីខុសផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មាន រួចព្យាយាមម្តងទៀត
Debited but not receivedការផ្ទេរមិនទាន់បញ្ចប់ទាក់ទង Call Center ភ្លាមៗ

ប្រសិនបើប្រាក់ត្រូវបានកាត់ចេញ ប៉ុន្តែអ្នកទទួលមិនបានទទួល សូមអនុវត្តតាមនីតិវិធីទាមទារសងវិញ (Dispute) ដូចខាងក្រោម៖

  1. ចូលទៅផ្ទាំង “ប្រវត្តិប្រតិបត្តិការ” (Transaction History) រួចចុចលើប្រតិបត្តិការដែលមានបញ្ហា។
  2. ថតរូប ឬ រក្សាទុក Transaction ID (លេខយោង) និងម៉ោងពេលធ្វើ។
  3. ទាក់ទងផ្នែកគាំទ្រអតិថិជន Pi Pay តាមរយៈលេខ Hotline ឬ ផ្ទាំង “ជំនួយ” ក្នុងកម្មវិធី។
  4. ផ្តល់ Transaction ID និងព័ត៌មានគណនីអ្នកទទួល ដើម្បីបើកសំណុំរឿងពាក្យបណ្តឹង។
  5. តាមដានស្ថានភាពសំណុំរឿង ហើយរក្សាទុកលេខយោងពាក្យបណ្តឹងសម្រាប់ការតាមដាន។

ការការពារសំខាន់៖ កុំធ្វើប្រតិបត្តិការដដែលៗ ពេលឃើញសារ “Failed” ភ្លាមៗ ព្រោះវាអាចបណ្តាលឱ្យកាត់ប្រាក់ច្រើនដង។ សូមផ្ទៀងផ្ទាត់សមតុល្យជាមុនសិន។ យោងតាមការណែនាំរបស់ NBC ស្តីពីសុវត្ថិភាពទូទាត់ឌីជីថល 2024 អ្នកប្រើគួររាយការណ៍ករណីប្រាក់ត្រូវកាត់ខុសក្នុងរយៈពេល ៧ ថ្ងៃ ដើម្បីទទួលបានការដោះស្រាយលឿន។ សូមជៀសវាងផ្តល់ PIN ឬ OTP ទៅឱ្យអ្នកដែលអះអាងថាជា “បុគ្គលិក Pi Pay” ព្រោះក្រុមហ៊ុនពិតមិនដែលសុំព័ត៌មានទាំងនេះឡើយ។

សំណួរ​ដែលគេសួរញឹកញាប់​ស្តីពីការទូទាត់វិក្កយបត្រ និងការដោះស្រាយបញ្ហា

តើខ្ញុំអាចបង់វិក្កយបត្រភ្លើង EDC តាម Pi Pay បានពេលណាខ្លះ?

អ្នកអាចបង់វិក្កយបត្រ EDC តាម Pi Pay បាន ២៤ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ រួមទាំងថ្ងៃឈប់សម្រាក ព្រោះប្រព័ន្ធដំណើរការតាមអ៊ីនធឺណិតដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ ការទូទាត់ភាគច្រើនត្រូវបានកត់ត្រាភ្លាមៗ ប៉ុន្តែការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពនៅខាង EDC អាចចំណាយពេលពីប៉ុន្មាននាទីទៅប៉ុន្មានម៉ោង។ ដើម្បីជៀសវាងការផ្តាច់ភ្លើង សូមបង់មុនថ្ងៃផុតកំណត់យ៉ាងហោចណាស់មួយថ្ងៃ ហើយរក្សាទុកវិក្កយបត្រអេឡិចត្រូនិកជាភស្តុតាង។ បើភ្លើងនៅតែបង្ហាញថ្លៃមិនបានបង់ បន្ទាប់ពី ២៤ ម៉ោង សូមបង្ហាញ e-receipt ទៅការិយាល័យ EDC ក្នុងតំបន់របស់អ្នក។

ប្រាក់ត្រូវកាត់ ប៉ុន្តែការបញ្ចូលកាតទូរស័ព្ទមិនចូល តើធ្វើដូចម្តេច?

ករណីនេះកើតឡើងជារឿយៗដោយសារភ្ជាប់រវាង Pi Pay និងប្រតិបត្តិករទូរស័ព្ទមានការពន្យារ។ ជំហានដំបូង សូមរង់ចាំប្រហែល ១៥ នាទី ព្រោះការបញ្ចូលកាតមួយចំនួនកើតឡើងយឺត។ បើនៅតែមិនចូល សូមពិនិត្យ “ប្រវត្តិប្រតិបត្តិការ” ដើម្បីមើលថាស្ថានភាពជា Success ឬ Pending។ បើជា Success ប៉ុន្តែទឹកប្រាក់មិនចូលទូរស័ព្ទ សូមរក្សាទុក Transaction ID រួចទាក់ទងផ្នែកគាំទ្រ Pi Pay ឬ ប្រតិបត្តិករផ្ទាល់។ កុំធ្វើការបញ្ចូលឡើងវិញភ្លាមៗ ព្រោះអ្នកអាចត្រូវកាត់ប្រាក់ពីរដង មុនពេលដឹងពីលទ្ធផលនៃប្រតិបត្តិការដំបូង។

តើការទាមទារសងប្រាក់វិញ (Refund) ចំណាយពេលប៉ុន្មាន?

រយៈពេលអាស្រ័យលើប្រភេទបញ្ហា។ យោងតាម Bakong Annual Report 2024 របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ប្រតិបត្តិការដែលជាប់គាំង (pending) ត្រូវបានដោះស្រាយដោយស្វ័យប្រវត្តិក្នុងរយៈពេល ២៤ ទៅ ៧២ ម៉ោង។ ប៉ុន្តែករណីដែលត្រូវការការស៊ើបអង្កេត ដូចជាប្រាក់ផ្ទេរទៅគណនីខុស អាចចំណាយពេលច្រើនថ្ងៃ ឬ ច្រើនសប្តាហ៍ ព្រោះតម្រូវឱ្យមានការសហការរវាងធនាគារពាក់ព័ន្ធ។ ដើម្បីបង្កើនល្បឿន សូមផ្តល់ Transaction ID ភស្តុតាងវិក្កយបត្រ និងព័ត៌មានគណនីអ្នកទទួលឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់តាំងពីដំបូង ហើយតាមដានលេខយោងពាក្យបណ្តឹងជាប្រចាំ។

តើខ្ញុំគួររាយការណ៍ប្រតិបត្តិការខុសក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មាន?

យោងតាមការណែនាំរបស់ NBC ស្តីពីសុវត្ថិភាពទូទាត់ឌីជីថល 2024 អ្នកប្រើគួររាយការណ៍ករណីប្រាក់ត្រូវកាត់ខុស ឬ ប្រតិបត្តិការគួរឱ្យសង្ស័យ ក្នុងរយៈពេល ៧ ថ្ងៃ ដើម្បីទទួលបានការដោះស្រាយលឿន។ ការរាយការណ៍លឿនជួយឱ្យក្រុមការងារតាមដានដានប្រាក់បានមុនពេលវាត្រូវដកចេញ ឬ ផ្ទេរបន្ត។ សូមរក្សាទុកភស្តុតាងគ្រប់យ៉ាង រួមមាន e-receipt រូបថតអេក្រង់ និងលេខ Transaction ID។ បើជាករណីបោកប្រាស់ ឬ គណនីត្រូវបានគេលួចចូល សូមផ្លាស់ប្តូរ PIN ភ្លាមៗ ផ្អាកគណនី និងជូនដំណឹងផ្នែកគាំទ្រ Pi Pay ដោយមិនបង្អង់។

សម្រាប់គោលបំណងផ្តល់ព័ត៌មានតែប៉ុណ្ណោះ។ អត្ថបទនេះឆ្លុះបញ្ចាំងព័ត៌មានដែលអាចរកបានជាសាធារណៈនៅពេលសរសេរ។ វាមិនមែនជាការប្រឹក្សាវិជ្ជាជីវៈទេ។ សូមផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានលម្អិតជាមួយអ្នកជំនាញ មុនពេលធ្វើសកម្មភាពតាមវា។

ប្រភព

  • National Bank of Cambodia (NBC), ព័ត៌មានផ្លូវការស្តីពី Bakong និង KHQR – https://www.nbc.gov.kh
  • World Bank, របាយការណ៍ Global Findex 2021 ស្តីពីការទទួលបានសេវាហិរញ្ញវត្ថុ – https://www.worldbank.org/en/publication/globalfindex
  • Wikipedia, អត្ថបទស្តីពីប្រព័ន្ធ Bakong – https://en.wikipedia.org/wiki/Bakong
  • Khmer Times, របាយការណ៍ព័ត៌មានស្តីពី fintech និងការទូទាត់ឌីជីថលនៅកម្ពុជា – https://www.khmertimeskh.com
  • Phnom Penh Post, របាយការណ៍ព័ត៌មានស្តីពីទីផ្សារទូទាត់ឌីជីថលខ្មែរ – https://www.phnompenhpost.com

​អានបន្ថែម

ម៉ូដខ្មែរ 2026៖ ការរួមបញ្ចូលរវាងប្រពៃណី និងនិន្នាការសម័យទំនើប

ចែករំលែកក្ដីស្រឡាញ់របស់អ្នក
KhmerPulseHub featured image showcasing Khmer culture, lifestyle and trending stories

Bopha Rath

បុប្ផា រ័ត្ន គឺជាអ្នកកែសម្រួលនិន្នាការឌីជីថលម្នាក់ ដែលតាមដានខ្លឹមសារដែលមានការពេញនិយមទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។ នាងរៀបចំរឿងរ៉ាវប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គម បាតុភូតអ៊ីនធឺណិត និងការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌យុវជនដែលកើតឡើងក្នុងពេលជាក់ស្តែង ដែលភាគច្រើនត្រូវបានគេនិយាយច្រើនបំផុត។

Articles: 58

Leave a Reply

អាសយដ្ឋាន​អ៊ីមែល​របស់​អ្នក​នឹង​មិន​ត្រូវ​ផ្សាយ​ទេ។ វាល​ដែល​ត្រូវ​ការ​ត្រូវ​បាន​គូស *